Burt Lancaster i filmy – TOP 10 produkcji

Burt Lancaster podejmował się ról wymagających i często kontrowersyjnych. Każdą postać kreował z wielką uwagą i emocjonalnym wyczuciem, obdarzał ją złożonością oraz nieprzerysowaną autentycznością. Uwielbiał grać w westernach, choć zawsze marzył o kinie niezależnym i nieco bardziej ambitnym, które miał okazję rozwijać m.in. pod okiem włoskiego mistrza Luchino Viscontiego. O jego nietuzinkowych zdolnościach aktorskich było głośno nie tylko w Hollywood, ale też całej Europie.

Burt na przestrzeni dekad dowiódł przede wszystkim zaskakującej wszechstronności swego talentu, świetnie odnajdując się zarówno w mrocznym klimacie kina noir, przejmujących dramatach i filmach psychologicznych, jak i przygodowych oraz romansach. Z powodzeniem kreował role bohaterów, ale też postacie niejednoznaczne moralnie czy do reszty złe, tworząc ikoniczne portrety, które zapisały się w świadomości kinomanów.

Wybór nowej roli stanowił dla niego niełatwe zadanie – Burt marzył o bohaterach skomplikowanych i ciekawych, odrzucał propozycje kłócące się z jego systemem przekonań i wyznawanymi ideami demokracji. Traktował aktorstwo jako wyzwanie i najwyższą próbę, której, jak możemy stwierdzić po latach, podołał w znakomity sposób.

Najlepsze role Burta Lancastera

1. „Ptasznik z Alcatraz” („Birdman of Alcatraz”, reż. John Frankenheimer, 1962)

Burt Lancaster najlepsze filmy - Ptasznik z Alcatraz

Film Johna Frankenheimera to poruszający dramat więzienny inspirowany biografią więźnia Roberta Strouda, dla którego podstawę scenariusza stanowiła powieść autorstwa Thomasa E. Gaddisa. Trzeba zaznaczyć, że przedstawiona w filmie historia stanowi dość luźną, reżyserską interpretację losów Strouda, który zdaniem wielu został poddany w obrazie znacznej idealizacji. Niemniej jednak zarówno dzieło Frankenheimera, jak i fenomenalna kreacja Burta Lancastera budzą szereg emocji, fascynują i wzruszają.

„Ptasznik z Alcatraz” opowiada o odsiadującym wyrok dożywotniego pozbawienia wolności więźniu, który niespodziewanie odkrywa w sobie pasję do ornitologii. Wkrótce mężczyzna zaczyna poszerzać swą wiedzę o ptakach przy pomocy literatury, a także własnych obserwacji. To sprawia, że sam odkrywa nowatorskiego metody leczenia zwierząt i podejmuje się napisania książki na ten temat. Wspaniała, pełna wyczucia rola Burta Lancastera została wyróżniona statuetką BAFTA, a także nominacją do Oscara.

2. „Stąd do wieczności” („From Here to Eternity”, reż. Fred Zinnemann, 1953)

Najlepsze role Burta Lancastera - Stąd do wieczności

W obsypanym nagrodami wojennym dramacie Freda Zinnemanna Burt wykreował postać sierżanta Miltona Wardena, doskonale wpisującą się w jego kultowy wizerunek – powierzchownie twardego mężczyzny, skrywającego przed światem drugie, wrażliwe oblicze pełne empatii. To zdecydowanie jedna z najwybitniejszych i najlepiej rozpoznawalnych współcześnie ról Burta Lancastera, która przyniosła mu uznanie krytyki. Burt pojawia się również w najsłynniejszej scenie dzieła – legendarnej sekwencji pocałunku kochanków na plaży, w której towarzyszyła mu Deborah Kerr.

Akcja filmu „Stąd do wieczności” toczy się w 1941 roku na tle wojennych wydarzeń, w tym ataku Japonii na amerykańską bazę Pearl Harbor. Głównym bohaterem jest były bokser Robert Prewitt, który odmawia dowódcy udziału w finale zawodów bokserskich. Mężczyzna poprzysiągł sobie bowiem, że już nigdy nie wróci do walki. Wobec sprzeciwu Prewitta kapitan Holmes rozkazuje podwładnym, by złamali jego opór surową dyscypliną. Szeregowiec może liczyć jedynie na wsparcie przyjaciela Aneglo Maggio oraz sierżanta Wardena, romansującego z żoną dowódcy. Obraz Freda Zinnemanna nagrodzono ośmioma Oscarami; Akademia wyróżniła nominacją również Burta Lancastera. Podstawę scenariusza filmu stanowiła wybitna powieść Jamesa Jonesa o tym samym tytule.

3. „Lampart” („Il Gattopardo”, reż. Luchino Visconti, 1963)

Najlepsze filmy z Burtem Lancasterem - Lampart

Burt Lancaster był jednym z nielicznych hollywoodzkich gwiazdorów, którzy odnieśli sukces w kinie europejskim. Aktor marzył o rolach ambitnych, które pozwoliłyby mu na ciągłe doskonale własnych zdolności, a także udowodnienie wszechstronności talentu. Pod okiem legendarnego Luchino Viscontiego mógł tego dokonać. Burt współpracował z włoskim mistrzem przy okazji jego dwóch dzieł – „Lampart” oraz „Portret rodzinny we wnętrzu”.

Wyróżniony Złotą Palmą na Festiwalu w Cannes „Lampart” opowiada o sycylijskim księciu Fabrizio Salina (w tej roli Burt Lancaster), który musi stawić czoła rewolucyjnym zmianom zwiastującym zjednoczenie się Włoch. W obliczu kryzysu rządów arystokracji Fabrizio godzi się na ślub swego bratanka z bogatą mieszczanką. Czy mężczyzna zdoła przezwyciężyć własny sceptycyzm wobec nieuchronnych zmian w państwie? W filmie wystąpili również Alain Delon oraz Claudia Cardinale. Jego scenariusz stanowił ekranizację głośnej powieści Giuseppe Tomasiego di Lampedusy pod tym samym tytułem.

4. „Wyrok w Norymberdze” („Judgment at Nuremberg”, reż. Stanley Kramer, 1961)

Burt Lancaster ranking filmów - Wyrok w Norymberdze

Poruszający dramat sądowy w reżyserii Stanleya Kramera, którego siłą jest doskonałe aktorstwo, a także umieszczenie archiwalnych zdjęć z wyzwolenia obozów koncentracyjnych. Film podejmuje temat Holocaustu i trzeciego z dwunastu procesów norymberskich prowadzonych przeciwko nazistowskim zbrodniarzom. Burt Lancaster zagrał tu jednego z sądzonych zbrodniarzy, doktora Ernsta Janninga. W dziele „Wyrok w Norymberdze” pojawiła się ponadto cała plejada wybitnych aktorów: Spencer Tracy, Montgomery Clift, Maximillian Schell, Marlene Dietrich czy Judy Garland. Dzieło zdobyło uznanie krytyków i szereg prestiżowych wyróżnień, m.in. dwa Oscary i Złote Globy.

5. „Elmer Gantry” (reż. Richard Brooks, 1960)

Burt Lancaster Oscar - Elmer Gantry film

Tytułowa rola w dziele Richarda Brooksa „Elmer Gantry” przyniosła Burtowi Lancasterowi jedyną Nagrodę Akademii w karierze. Burt spisał się wyśmienicie, jego postać wprost poraża swą złożonością – cynizmem, przebiegłością, nutą szaleństwa i magnetyzmem. Aktor stworzył tu rewelacyjny portret fałszywego ewangelisty, traktującego religię jako dochodowy biznes. Elmer Gantry był skandalistą i mistyfikatorem działającym w Ameryce w latach 20. XX wieku. Zaczynał od sprzedaży odkurzaczy, marząc o rozgłosie i dokonaniu czegoś wielkiego, niezależnie czy będzie to czyn dobry, czy zły pod względem moralnym. Scenariusz filmu został oparty na powieści Sinclaira Lewisa o tym samym tytule.

6. „Atlantic City” (reż. Louis Malle, 1980)

Burt Lancaster - Atlantic City film

To jedna z najbardziej udanych kreacji Burta Lancastera z jego dojrzałego etapu kariery. W filmie kryminalnym „Atlantic City” Burt wcielił się w starego gangstera o wielkich aspiracjach, Lou Pasco, którego losy splatają się z młodą pracownicą kasyna Sally. Dziewczyna jest przymuszana przez męża do rozprowadzania kradzionych narkotyków. Kiedy jej partner ginie, a mafia upomina się o zwrot towaru, Sally popada w śmiertelne niebezpieczeństwo. Pomocną dłoń wyciąga ku niej nie kto inny jak Lou. Wspólnie uciekają z Atlantic City, chcąc rozpocząć życie od nowa.

Burt stworzył tu świetny ekranowy duet z Susan Sarandon. Brawurowa gra aktorska w ich wykonaniu należy zresztą do największych atutów produkcji. Film Louisa Malle’a nominowano do Oscara w pięciu kategoriach, a także nagrodzono dwoma statuetkami BAFTA w tym dla najlepszego aktora pierwszoplanowego, Burta Lancastera.

7. „Słodki zapach sukcesu” („Sweet Smell of Success”, reż. Alexander Mackendrick, 1957)

Burt Lancaster najlepsze role - Słodki zapach sukcesu

To dzieło z pogranicza dramatu oraz filmu noir, którego siłą jest błyskotliwy scenariusz, klimatyczne, podsycające aurę tajemnicy zdjęcia, a także brawurowe aktorstwo. W głównych rolach wystąpili Tony Curtis, Burt Lancaster, Susan Harrison oraz Martin Milner. W 1993 roku amerykańska Biblioteka Kongresu uznała produkcję Mackendricka za „kulturowo, historycznie lub estetycznie znaczącą”.

Bohaterem filmu jest agent prasowy Sidney Falco, który z powodzeniem pnie się po kolejnych szczeblach kariery. W nadziei na szybszy awans stara się zwłaszcza przypodobać wpływowemu felietoniście pracującemu dla jednej z nowojorskich gazet, J. J. Hunseckerowi (pamiętna kreacja Burta Lancastera). Redaktor ma jeden poważny problem – jego siostra nawiązała romans z muzykiem jazzowym, co nie podoba się zaborczemu bratu. Wkrótce z pomocą Falco obmyśla przebiegłą intrygę…

8. „Zabójcy” („The Killers”, reż. Robert Siodmak, 1946)

Burt Lancaster najlepsze filmy - Zabójcy

Ekranowy debiut Burta Lancastera, który od pierwszych chwil uczynił go jedną z największych gwiazd w Fabryce Snów. W „Zabójcach” Burt stworzył ikoniczny duet wraz ze zjawiskową Avą Gardner. Aktorzy za swą grę uzyskali szereg obiecujących, znakomitych recenzji, które zwiastowały narodziny ich fenomenu. Scenariusz filmu został częściowo oparty na opowiadaniu Ernesta Hemingwaya.

Akcja rozgrywa się w prowincjonalnym miasteczku, do której przybywają płatni zabójcy, podążający śladem spokojnego mechanika Andersona (w tej roli Burt Lancaster). Jak się okazuje, mroczna przeszłość pozornie niewinnego mężczyzny skrywa jednak wiele tajemnic. Obraz Roberta Siodmaka uznaje się za klasykę kina noir. Nominowano go do Oscara w czterech kategoriach, a także wpisano do National Film Registry, będącego listą filmów budujących dziedzictwo kulturalne USA.

9. „Siedem dni w maju” („Seven Days in May”, reż. John Frankenheimer, 1964)

Burt Lancaster i Kirk Douglas filmy - Siedem dni w maju

Adaptacja powieści Charlesa W. Baileya II i Fletchera Knebela, której reżyserii podjął się John Frankenheimer. W obsadzie tego wyśmienitego thrillera politycznego znaleźli się Burt Lancaster, Kirk Douglas, Fredric March, Edmond O’Brien i Ava Gardner, z którą Burt po raz kolejny zagrał ekranową parę kochanków. Co ciekawe to jeden z wielu filmów, w których gwiazdor współpracował z Kirkiem Douglasem. Legendarni aktorzy wystąpili łącznie w siedmiu wspólnych obrazach, a bardzo często były to westerny lub komedie.

Wydarzenia przedstawione w filmie „Siedem dni w maju” toczą się na początku lat 60. ubiegłego stulecia. Burt gra tutaj generała Scotta, który wraz z innymi oficerami sprzeciwia się podpisanemu przez prezydenta USA paktowi z ZSRR. Wkrótce pułkownik Casey (w tej roli Kirk Douglas) zdobywa informację na temat planowanego zamachu stanu…

10. „Karmazynowy pirat” („The Crimson Pirate”, reż. Robert Siodmak, 1952)

Burt Lancaster - Karmazynowy pirat film

To z pewnością jedna z pierwszych ról, jakie przychodzą nam na myśl, gdy wspominamy sylwetkę Burta Lancastera. Przygodową komedią „Karmazynowy pirat” aktor przypieczętował swój kultowy wizerunek twardego mężczyzny; to również ta produkcja przyczyniła się do okrzyknięcia go wzorem męskości w Hollywood. Film stanowi kolejny efekt współpracy gwiazdora z reżyserem Robertem Siodmakiem. Opowiada o przygodach osiemnastowiecznego kapitana Vallo nazywanego Karmazynowym Piratem, który rabuje hiszpański okręt, a zdobyty łup zamierza sprzedać karaibskim rebeliantom, jednocześnie obmyślając intrygę wydania ich przywódcy. Plan ulega zmianie, gdy pirat zakochuje się w pięknej córce przywódcy buntowników.