Carole Lombard – królowa screwball comedies

Carole Lombard

Carole Lombard, “fot. Paul Hesse, Photoplay” 1940 r.

Była najlepiej zarabiającą aktorką drugiej połowy lat 30., słynęła z ciętego humoru i hucznych imprez, które odbywały się pod jej dachem, a jej drugim mężem był sam Clark Gable. Carole Lombard podbiła kino gatunku screwball comedy swoją charyzmą i otwartością, udowadniając niepowtarzalny talent. Jej gwiazda zgasła przedwcześnie – podczas katastrofy samolotowej w czasie II wojny światowej.

Urodzona 6 października 1908 roku w Fort Wayne Carole Lombard (właściwie Jane Alice Peters) wychowywała się w zamożnej rodzinie Fredericka i Elizabeth Peters. Carole w dzieciństwie była w bliskiej relacji ze starszymi braćmi Frederickiem Charlesem i Johnem Stuartem. W 1914 roku matka wraz z dziećmi przeprowadziła się do Los Angeles, decydując się na separację z mężem; ojciec Lombard do końca wspierał jednak rodzinę finansowo. Przyszła aktorka w młodości była nazywana uroczym chłopczykiem, również ze względu na ogromną pasję do sportu – odnosiła sukcesy w lekkiej atletyce, świetnie grała w baseball czy tenisa. Od początku fascynowało ją również kino.

Carole wkracza na kinowe ekrany

W wieku 12 lat Carole została dostrzeżona przez reżysera Allana Dwana, który zaoferował jej rolę siostry bohatera w filmie A Perfect Crime (1921). Debiut początkującej aktorki został odebrany dość pozytywnie. Za namową matki, jako nastolatka, Lombard uczestniczyła w wielu castingach, początkowo bez większego powodzenia. Pierwszy sukces odniosła w 1924 roku podpisując w wieku niespełna 16 lat kontrakt z Fox Film Corporation (niestety po roku nie przedłużono z nią umowy).

Carole Lombard aktorka

Carole Lombard, fot. Metro-Goldwy-Mayer

W roku 1927 aktorka rozpoczęła współpracę z Mackiem Sennettem, „królem komedii”, producentem charakterystycznych filmów tego gatunku, tzw. slapstickowych. Następnie zagrała w wielu krótkometrażowych obrazach – w tym w The Campus Vamp, Power, Run, girl, run czy Smith’s Pony. W 1930 roku Carole zaczęła pracować dla wytwórni Paramount Pictures, grając w takich filmach jak Safety in Numbers (V. Schertzinger, 1930) czy dramatach Man of the World (R. Wallace, 1931) i Ladies’ Man (L. Mendes, 1931). W dwóch ostatnich zagrała u boku podziwianego przez nią Williama Powella, za którego wkrótce wyszła za mąż.

Dama kier i spotkanie Clarka Gable’a

W 1932 roku swoją premierę miał melodramat Dama kier (W. Ruggles), w którym Lombard wystąpiła wraz z Clarkiem Gable – jej przyszłą, wielką miłością. Między dwojgiem aktorów dochodziło na planie do przekomarzania i wzajemnej wymiany żartobliwych prezentów. Lombard utrzymywała jednak, że nie odczuwali wtedy zauroczenia – stało się to po latach na jednej z hollywoodzkich imprez, na której ponownie się spotkali, co doprowadziło do ich długotrwałego romansu i w końcu ślubu w 1939 roku. Dama kier to historia hazardzisty, który wyjeżdża z Nowego Yorku przez szantażującą go kochankę. Na swojej drodze spotyka jednak uroczą bibliotekarkę, która żywi wiele obaw, co do szczerości jego uczuć.

W latach 1933-1934 Carole zasłynęła z dobrych ról m.in. w filmie poruszającym tematykę I wojny – Skrzydlatym fatum (S. Walker), gdzie wystąpiła razem z Cary Grantem – oraz w Napoleonie na Broadwayu (H. Hawks), w którym zagrała zdolną aktorkę teatralną skupioną na rozwijaniu kariery i miłosnych perypetiach.

Hands Across the Table, Mój pan mąż i Szczęśliwie się skończyło

Screwball comedy Hands Across the Table (M. Leisen, 1935) było wielkim zwrotem w karierze Lombard. Za sprawą tego filmu ugruntowała się jej pozycja gwiazdy, którą zaczynała być nazywana po Napoleonie na Broadwayu. W Hands Across… aktorka odegrała postać Regi Allen, która poszukuje bogatego mężczyzny, aby go poślubić i wkroczyć w wyższe sfery. Jej zainteresowanie zdobywa Ted, który bankrutuje i rozpoczyna podobne poszukiwania.

Rok 1936 przyniósł jedną z najlepszych kreacji Carole w jej dorobku – rolę Irene Bullock w dziele Mój pan mąż (G. La Cava). Jej bohaterka jest ekscentryczką, która zatrudnia w szeregi służby Godfreya (William Powell). Po krótkim czasie para z odmiennych sfer zakochuje się w sobie – jednak mężczyzna zdaje się ukrywać swoją przeszłość. Mój pan mąż uzyskał 6 nominacji do Oscarów, w tym dla najlepszej aktorki Carole Lombard.

Carole Lombard i Clark Gable

Carole Lombard i Clark Gable w filmie Dama kier

W 1937 roku aktorka była jedną z najgorętszych gwiazd Hollywood, a także najlepiej zarabiającą kobietą w swej profesji – otrzymywała pensję kilka razy wyższą od samego prezydenta. Lombard zasłynęła również ze spektakularnych imprez, na których była obecna największa śmietanka ówczesnego świata Fabryki Snów. Bywali na nich Marlene Dietrich czy Cary Grant.

Kolejną ważną produkcją okazał się film Szczęśliwie się skończyło (W. Wellman 1937), którego scenariusz został stworzony specjalnie dla Carole. To komedia z czarnym humorem, w której główny wątek obraca się wokół błędnego przekonania bohaterki o tym, że umiera przez zatrucie. Nieszczęśliwą sytuację wykorzystuje pewien dziennikarz, który chce rozsławić swoją gazetę – jak to bywa w screwball comedy, zaczyna jednak zakochiwać się w dziewczynie.

Filmy Carole Lombard z początku lat 40.

Carole w 1941 roku zagrała u Alfreda Hitchcocka w filmie Pan i Pani Smith, jedynej komedii z gatunku screwball mistrza suspensu. Jest to opowieść o nietypowym małżeństwie, które zaczyna rozmyślać nad tym, jak potoczyłyby się ich losy, gdyby nie stanęli na ślubnym kobiercu. Tego samego dnia otrzymują informację, że w wyniku błędu urzędnika formalnie nie są… małżeństwem. Postanawiają się rozstać i używać życia, jednak para jest o siebie zazdrosna i nie potrafi bez siebie żyć.

Ostatnim filmem aktorki było Być albo nie być (1942) Ernsta Lubitscha, satyryczny obraz okupowanej Warszawy. Wybuch II wojny światowej udaremnia bohaterom Być albo nie być wystawienie sztuki Szekspira Hamlet. Dodatkowo aktorzy teatralni angażują się w ruch antyniemiecki.

Tragiczna śmierć ikony lat 30.

Carole Lombard przez całą karierę wyrażała swój silny patriotyzm. Nic dziwnego, że gdy Stany Zjednoczone przystąpiły do II WŚ zaangażowała się w sprzedaż bonów wojennych na zbiórkach pieniężnych. 16 stycznia 1942 roku, podczas drogi powrotnej, samolot, na którego pokładzie znajdowała się Carole i jej matka, rozbił się o górę Potosi Mountain – wszyscy pasażerowie zginęli, a za przyczynę katastrofy lotniczej uznano błąd pilota.

Carole Lombard pozostawiła po sobie ogromny dorobek filmowy i wyśmienite role komediowe. AFI w 1999 roku sklasyfikował królową screwball comedies na 23. miejscu rankingu największych aktorek wszech czasów.

Literatura:

R. D. Matzen, Carole Lombard: A Bio-bibliography, Greenwood, 1988.