Carole Lombard – “królowa screwball comedies”

Carole Lombard

Carole Lombard, “fot. Paul Hesse, Photoplay” 1940 r.

Była najlepiej zarabiającą aktorką drugiej połowy lat 30., słynęła z ciętego humoru i hucznych imprez, które odbywały się pod jej dachem, a jej drugim mężem był sam Clark Gable. Carole Lombard podbiła kino gatunku screwball comedy swoją charyzmą i otwartością, udowadniając niepowtarzalny talent. Jej gwiazda zgasła przedwcześnie – podczas katastrofy samolotowej w czasie II wojny światowej.

Urodzona 6 października 1908 roku w Fort Wayne Carole Lombard (właściwie Jane Alice Peters) wychowywała się w zamożnej rodzinie Fredericka i Elizabeth Peters. Carole w dzieciństwie była w bliskiej relacji ze starszymi braćmi Frederickiem Charlesem i Johnem Stuartem. W 1914 roku matka wraz z dziećmi przeprowadziła się do Los Angeles, decydując się na separację z mężem; ojciec Lombard do końca wspierał jednak rodzinę finansowo. W młodości przyszła aktorka była nazywana uroczym chłopczykiem ze względu na swą ogromną pasję do sportu – odnosiła sukcesy w lekkiej atletyce, świetnie grała w baseball czy tenisa. Od początku fascynowało ją również kino.

Carole Lombard wkracza na kinowe ekrany

W wieku 12 lat Carole dostrzegł reżyser Allan Dwan, który zaoferował jej niewielką rolę siostry głównego bohatera w filmie A Perfect Crime (1921). Debiut początkującej aktorki został odebrany pozytywnie przez krytykę. Zachęcana przez matkę dziewczyna uczestniczyła w wielu castingach, początkowo bez większego powodzenia. Pierwszy sukces odniosła w 1924 roku podpisując w wieku niespełna 16 lat kontrakt z Fox Film Corporation (niestety po roku nie przedłużono z nią umowy).

Carole Lombard

Carole Lombard w 1932 roku

W 1927 roku aktorka rozpoczęła współpracę z tzw. królem komedii, Mackiem Sennettem, producentem komedii slapstickowych. Następnie zagrała w wielu krótkometrażowych obrazach – w tym w The Campus Vamp, Power, Run, girl, run czy Smith’s Pony. W 1930 roku Carole Lombard zaczęła pracować dla wytwórni Paramount Pictures, grając w takich filmach jak Safety in Numbers (V. Schertzinger, 1930) czy dramatach Man of the World (R. Wallace, 1931) i Ladies’ Man (L. Mendes, 1931). W dwóch ostatnich zagrała u boku podziwianego przez nią Williama Powella, za którego wkrótce wyszła za mąż (para pozostawała w sformalizowanym związku w latach 1931-1933).

Dama kier i spotkanie Clarka Gable’a

W 1932 roku swoją premierę miał melodramat Dama kier (W. Ruggles), w którym Lombard wystąpiła wraz z Clarkiem Gablem – jej przyszłą, wielką miłością. To historia hazardzisty, który wyjeżdża z Nowego Jorku przez szantażującą go kochankę. Na swojej drodze spotyka jednak uroczą bibliotekarkę, wiele obaw co do szczerości jego uczuć. W czasie zdjęć między dwojgiem aktorów dochodziło do przekomarzania i wymiany żartobliwych prezentów. Carole utrzymywała jednak, że nie odczuwali wówczas zauroczenia – ich namiętne uczucie miało ujawnić się dopiero po latach, na jednej z hollywoodzkich imprez, doprowadzając do ich długotrwałego romansu, a w końcu ślubu w 1939 roku. Pełen miłości, szczęśliwy związek Carole Lombard i Clarka Gable’a zapisał się na kartach X muzy jako jeden z najbardziej fascynujących romansów w historii Hollywood. Małżeństwo przerwała dopiero tragiczna śmierć aktorki, po której Clark Gable nie był już tą samą osobą…

W latach 1933-1934 Carole zasłynęła z dobrych ról m.in. w filmie poruszającym tematykę I wojny – Skrzydlatym fatum (S. Walker) – gdzie wystąpiła wraz z Carym Grantem, oraz w Napoleonie na Broadwayu (H. Hawks), w którym zagrała zdolną aktorkę teatralną skupioną na rozwijaniu kariery i miłosnych perypetiach. Jej talent komediowy rozkwitł w pełni. Wkrótce artystkę okrzyknięto mianem „królowej screwball comedy”, gatunku zdecydowanie przeważającym w jej bogatym emploi, charakteryzującym się m.in. ukazywaniem wątków małżeństwa “na niby” czy konfliktu płci.

Carole Lombard Clark Gable

Carole Lombard i Clark Gable, 1939

Hands Across the Table, Mój pan mąż i Szczęśliwie się skończyło

Screwball comedy Hands Across the Table (M. Leisen, 1935) okazało się przełomem w karierze Carole Lombard. To właśnie za sprawą tego filmu ugruntował się jej status gwiazdy i pozycja jednej z najpopularniejszych aktorek w Fabryce Snów. W Hands Across… gwiazda odegrała postać Regi Allen, która podejmuje próbę znalezienia bogatego męża, by z jego pomocą wkroczyć w wyższe sfery. Zainteresowaniem bohaterki cieszy się pochodzący z dobrego domu Ted, który wkrótce traci rodzinną fortunę i jako bankrut sam musi się ratować poszukiwaniem bogatej partnerki…

Rok 1936 przyniósł jedną z najlepszych kreacji Carole Lombard w jej dorobku – mowa o roli Irene Bullock pochodzącej z dzieła zatytułowanego Mój pan mąż (G. La Cava), w którym aktorka stworzyła wspaniały duet z Williamem Powellem. Jej bohaterka jest ekscentryczką, która zatrudnia w szeregi służby niejakiego Godfreya. Po krótkim czasie pochodząca z odmiennych sfer para zakochuje się w sobie. Mężczyzna zdaje się jednak ukrywać własną przeszłość. Komedia romantyczna Mój pan mąż uzyskała 6 nominacji do Oscarów. Wyróżniona została także Carole Lombard, nominowana za swój brawurowy występ do Nagrody Akademii w kategorii najlepszej aktorki pierwszoplanowej.

W 1937 roku aktorka była jedną z najgorętszych gwiazd Hollywood, a także najlepiej zarabiającą kobietą w swej profesji – otrzymywała pensję kilka razy wyższą od samego prezydenta. Carole Lombard zasłynęła również ze spektakularnych imprez, organizowanych pod dachem jej rezydencji, na których obecna była największa śmietanka ówczesnego świata Fabryki Snów. Bywały na niej gwiazdy formatu Marlene Dietrich czy Cary’ego Granta. Aktorka uwielbiała dobrą zabawę i cieszyła się życiem, korzystając z jego wszelkich uroków. Jej bezpośredni styl bycia i manifestowana wolność niejednokrotnie stawały się źródłem skandali chętnie opisywanymi przez dziennikarzy. To wszystko składało się na niepowtarzalną legendę uwielbianej przez publiczność Carole.

Mój pan mąż 1936

Mój pan mąż – Carole Lombard i William Powell

Ważną produkcją w filmografii Carole Lombard okazał się obraz Szczęśliwie się skończyło (W. Wellman 1937), którego scenariusz został stworzony specjalnie dla hollywoodzkiej gwiazdy. To świetna komedia z dużą dawką czarnego humoru, a jej główny wątek fabularny obraca się wokół błędnego przekonania bohaterki o tym, że umiera przez zatrucie. Nieszczęśliwą sytuację wykorzystuje pewien dziennikarz, który chce rozsławić swoją gazetę – jak to bywa w screwball comedy, zaczyna jednak zakochiwać się w czarującej dziewczynie.

Filmy Carole Lombard z początku lat 40.

W 1941 roku Carole zagrała u samego mistrza suspensu, Alfreda Hitchcocka, otrzymując angaż do filmu Pan i Pani Smith, jedynej komedii z gatunku screwball w dorobku reżysera. To zabawna opowieść o nietypowym małżeństwie, które pewnego dnia zaczyna rozmyślać nad tym, jak potoczyłyby się ich losy, gdyby nie stanęli na ślubnym kobiercu. Niemal w tym samym czasie kochankowie otrzymują informację, że w wyniku błędu urzędnika formalnie nie są… małżeństwem. Ann i David Smith postanawiają się rozstać i wieść swobodne życie singla, jednak ich wzajemna zazdrość nie daje o sobie zapomnieć, uświadamiając parze łączące ją wielkie uczucie.

Pan i pani Smith 1941

Pan i pani Smith, reż. Alfred Hitchcock

Ostatnim filmem w dorobku aktorki było Być albo nie być (1942) Ernsta Lubitscha, satyryczny obraz okupowanej Warszawy. Wybuch II wojny światowej udaremnia bohaterom produkcji wystawienie sztuki Szekspira pod tytułem Hamlet. Dodatkowo aktorzy teatralni angażują się w ruch antyniemiecki.

Tragiczna śmierć ikony lat 30.

Carole Lombard przez całą karierę wyrażała swój silny patriotyzm. Nic dziwnego, że gdy Stany Zjednoczone przystąpiły do II wojny światowej aktorka zaangażowała się w sprzedaż bonów wojennych na zbiórkach pieniężnych. 16 stycznia 1942 roku, podczas drogi powrotnej, samolot, na którego pokładzie znajdowała się Carole Lombard  i jej matka, rozbił się o górę Potosi Mountain – wszyscy pasażerowie zginęli, a za przyczynę katastrofy lotniczej uznano błąd pilota.

Carole Lombard pozostawiła po sobie ogromny dorobek filmowy i wyśmienite role komediowe. W 1999 roku AFI sklasyfikował królową screwball comedies na 23. miejscu rankingu największych aktorek wszech czasów.

Literatura:

R. D. Matzen, Carole Lombard: A Bio-bibliography, Greenwood, 1988.