„Co gryzie Gilberta Grape’a” – opowieść o problemach zwykłych ludzi

Co gryzie Gilberta Grape'a

 

Tytuł: „Co gryzie Gilberta Grape’a” („What’s Eating Gilbert Grape”)

Rok produkcji: 1993

Reżyseria: Lasse Hallstrom

Obsada: Johnny Depp, Leonardo DiCaprio, Juliette Lewis, Darlene Cates, Mary Steenburgen, Laura Harrington i inni

 

„Co gryzie Gilberta Grape’a” stanowi kultową pozycję amerykańskiego kina lat 90. To niezapomniane, kameralne dzieło obracające się wokół uniwersalnej problematyki, do którego seansu warto powracać. Niezapomniane kreacje aktorskie w filmie Lasse Hallstroma stworzyli Johnny Depp oraz Leonardo DiCaprio nominowany za swój przejmujący występ chorego intelektualnie chłopaka do Oscara i Złotego Globu.

„Co gryzie Gilberta Grape’a”, czyli słodko-gorzkie życie

Autorem scenariusza filmu „Co gryzie Gilberta Grape’a” był Peter Hedges, który zaadaptował na potrzeby kinowe własną powieść pod tym samym tytułem. Akcja poruszającego dzieła Lasse Hallstroma toczy się w niewielkim amerykańskim miasteczku Endora w stanie Iowa, gdzie mieszka tytułowy Gilbert Grape (w tej roli Johnny Depp).

Od czasu tragicznej śmierci ojca, chłopak musi samodzielnie utrzymywać rodzinę, pracując w miejscowym warzywniaku, a także sprawować opiekę nad niepełnosprawnym intelektualnie bratem Arniem (Leonardo DiCaprio) i otyłą matką Bonnie (Darlene Cates), z którą pozostaje w skomplikowanej relacji. Gilbert wiedzie monotonny, przepełniony rutynowymi zajęciami żywot, w którym mierzy się z problemami dnia codziennego. Jego los odmienia się, gdy do miasteczka przybywa śliczna Becky (Juliette Lewis). Wkrótce bohaterowie zbliżają się do siebie, a to zmienia pogląd Gilberta na wiele istotnych kwestii…

Co gryzie Gilberta Grape'a recenzja

Whats’ Eating Gilbert Grape – Johnny Depp i Darlene Cates

„Co gryzie Gilberta Grape’a” – obraz zwykłych ludzi i zwykłych problemów

„Co gryzie Gilberta Grape’a” to dzieło ukazujące niezwykłą siłę wartości rodzinnych i przyjaźni, a także traktujące o problemie małomiasteczkowych ograniczeń i powszechnej nietolerancji Innego, uosabianej przez postacie Arniego i Bonnie.To w końcu film o codziennym trudzie zwykłego człowieka stającego przed koniecznością rozstrzygnięcia wewnętrznego dylematu. Gilbert jest bowiem rozdarty między wyborem osobistego szczęścia, a uciążliwą opieką nad członkami rodziny. Jak jednak dowodzą słodko-gorzkie losy Gilberta jego spokój ducha i czerpanie radości z życia nie zostałyby osiągnięte gdyby chłopak odwrócił się od najbliższych i nie docenił możliwości otoczenia ich opieką. Działanie głównego bohatera filmu Lasse Hallstroma staje się więc swoistym sprawdzianem jego człowieczeństwa.

Szwedzki reżyser podchodzi do tak trudnych tematów z dystansem, wzbogacając poruszającą opowieść o liczne wątki humorystyczne. Film nie razi hollywoodzkim patosem, a konwencja dramatu zostaje przełamana pogodną, niemal nierealistyczną tonacją, dzięki czemu seans dzieła (mimo wzruszających do granic scen, jak np. pamiętny „pogrzeb” Bonnie) dostarcza widzom prawdziwej przyjemności. Wielką tego zasługą są ponadto wspaniałe zdjęcia skandynawskiego operatora Svena Nykvista, który w dziejach kina zasłynął przede wszystkim ze stałej współpracy z Ingmarem Bergmanem, a także umiejętności doprowadzania do perfekcji intymności poszczególnych kadrów.

Co gryzie Gilberta Grape'a film

Co gryzie Gilberta Grape’a – Leonardo DiCaprio i Johnny Depp

Johnny Depp i Leonardo DiCaprio na wyżynach swych talentów

Z perspektywy czasu to jednak kultowe kreacje aktorskie wydają się stanowić najcenniejszy element dzieła Lasse Hallstroma. W tytułową rolę w „Co gryzie Gilberta Grape’a” wcielił się utalentowany Johnny Depp, pozostający wówczas ikonicznym odtwórcą ekranowych postaci outsiderów i buntowników. Depp ponownie odsłonił tu szeroki wachlarz swych wszechstronnych zdolności, portretując wrażliwego odmieńca wykluczonego przez resztę społeczeństwa.

W kreacji jego filmowego brata, Arniego, wystąpił zaś niezapomniany Leonardo DiCaprio, tworząc już na początku swej kariery jedną z najwybitniejszych ról w dorobku. W roku premiery „Co gryzie Gilberta Grape’a” DiCaprio miał zaledwie dziewiętnaście lat. Jego fenomenalna kreacja upośledzonego umysłowo Arniego poraża autentycznością. Nie ma w niej choćby najmniejszej nuty przerysowania – Leo z wyczuciem oddaje gesty, mimikę i zachowanie chorego bohatera, wynosząc sztukę aktorską na najwyższy poziom. Drugoplanowa kreacja DiCaprio przeszła do historii kina, została również odznaczona nagrodą National Board of Review oraz nominacjami do Oscara i Złotego Globu.

Literatura:

J. Derengowski, “Johnny Depp. Osobisty album Johnny’ego Deppa”, tłum. W. Berezowska, J. Bolanowski, Buchmann, Warszawa 2012.