„Mildred Pierce” – opowieść o matczynej miłości

Mildred Pierce

 

Tytuł: Mildred Pierce

Rok produkcji: 1945

Reżyseria: Michael Curtiz

Obsada: Joan Crawford, Ann Blyth, Bruce Bennett, Jack Carson, Zachary Scott i inni

 

 

 

 

Mildred Pierce to słynny film Michaela Curtiza – twórcy takich kultowych dzieł jak Casablanca czy Aniołowie o brudnych twarzach. Historia destrukcyjnej relacji matki z córką przyniosła dla Joan Crawford, odtwórczyni tytułowej roli, jedynego Oscara w karierze.

Historia Mildred Pierce

Mildred Pierce to film utrzymany w estetyce kina noir, który swoją premierę miał w 1945 roku. Scenariusz autorstwa Ranalda MacDougalla powstał w oparciu o wydaną cztery lata wcześniej powieść Jamesa M. Caina o tym samym tytule. Co ciekawe, twórczość amerykańskiego pisarza specjalizującego się w prozie kryminalnej była częstą inspiracją dla ludzi kina – do innych adaptacji jego powieści należą m.in. filmy Listonosz zawsze dzwoni dwa razy oraz Podwójne ubezpieczenie.

Film Curtiza przedstawia losy tytułowej, czterdziestoletniej matki i żony Mildred Pierce (wybitna kreacja dramatyczna Joan Crawford). Z bohaterką zapoznajemy się w chwili posądzenia jej o zabójstwo własnego męża, Montego Beragona. Mildred relacjonuje policji najważniejsze zdarzenia ze swego życia, które doprowadziły ją na komisariat pod zarzutem morderstwa oraz stara się udowodnić swą niewinność. Za sprawą retrospekcji poznajemy jej historię: jako żona niepracującego Berta oraz matka Vedy i Kay sprzedaje domowe wypieki, aby utrzymać rodzinę.

Wkrótce zostaje rozwódką i zatrudnia się jako kelnerka, co nie podoba się jej starszej córce – Veda ma liczne zachcianki i chce żyć ponad stan. Mildred opracowuje jednak swój biznesplan i niebawem staje się właścicielką sieci restauracji, na swojej drodze spotyka też Montego, do którego pała uczuciem. Monte okazuje się jednak bardziej zainteresowany jej majątkiem i córką. Gdy młodsza córka Mildred umiera, poślubia ona Montego, by sprostać majątkowym oczekiwaniom Vedy. Szybko odkrywa, że za jej plecami kapryśna i niewdzięczna córka nawiązuje romans z jej nowym mężem, który ponadto doprowadza Mildred do bankructwa.

Mildred Pierce książka

Mildred Pierce – oscarowa rola Joan Crawford

Za rolę Mildred Pierce Joan Crawford uzyskała jedynego, upragnionego, Oscara w swojej karierze. Do roli tytułowej postaci rozpatrywano angaż Bette Davis, Barbary Stanwyck, Joan Fontaine czy Olivii de Havilland. Reżyserowi zależało zwłaszcza na obsadzeniu w roli Mildred pierwszej z aktorek – odwiecznej rywalki Crawford.

Mildred Pierce był pierwszym filmem Joan dla Warner Bros., po wcześniejszym odejściu z wytwórni MGM. Kontrakt z Warner Brothers aktorka podpisała 1 lipca 1943 roku, jednak przez dwa lata odrzucała proponowane jej scenariusze. Crawford oczekiwała na propozycję na miarę jej gwiazdorskiego blasku. Interesującym jest, że w czasie przebierania w rolach, aktorka nie pobierała pensji od wytwórni, uważając takie zachowanie za nieuczciwe.

Po zapoznaniu ze scenariuszem do Mildred Pierce od pierwszych chwil zrozumiała, że będzie to rola jej życia. „Najbardziej cenię w Bette Davis to, że odmówiła przyjęcia roli” – mówiła Joan, w czasie, gdy jej największa konkurentka, Bette Davis właśnie, wspominając odrzucenie roli drwiła: „Nie sądzę żeby poinformowali o tym panią Crawford. Być może nie byłaby zachwycona, że proponuje się jej odrzuty po mnie”.

Na drodze do uzyskania roli Mildred przez Crawford stała jednak największa przeszkoda, jaką był sam reżyser. Michael Curtiz sprzeciwiał się obsadzeniu jej w tytułowej roli, uważając ją za osobę kapryśną i zarozumiałą o za dużych ramionach i głowie. Zdeterminowana aktorka zaproponowała, że stanie do zdjęć próbnych, aby Curtiz zdecydował czy się nadaje – wywołało to powszechny szok wśród ekipy, gdyż gwiazdy o takiej reputacji nie stawały już do próbnych fotografii. Pomimo zapewnień o braku konieczności, Crawford się uparła, wykonano zdjęcia, a Curtiz nie miał już obiekcji, co do tego, kto powinien zagrać Mildred. Już po zakończeniu pracy nad filmem reżyser zmienił zdanie o jej osobie. Wyrażał się o Joan w samych superlatywach, mówiąc o jej wielkim talencie i niezwykle sympatycznym usposobieniu.

Mildred Pierce Joan Crawford

Ceremonia rozdania Oscarów odbyła się w 1946 roku. Film Curtiza uzyskał pięć nominacji do Nagród Akademii, w tym dla najlepszego filmu i scenariusza. W kategorii najlepszej aktorki nominowane były wówczas Greer Garson, Gene Tierney, Jennifer Jones, Ingrid Bergman oraz Joan Crawford za Mildred Pierce, w której to ręce powędrowała statuetka. Aktorka nie pojawiła się na gali w Los Angeles z powodu, jak podano do publicznej informacji, choroby. Prawdopodobnie przyczyną był jednak strach Crawford przez przegraną, gdyż była przekonana, że Oscara dostanie Ingrid Bergman za Dzwony Najświętszej Marii Panny. Jak sama przyznała po latach, Joan najbardziej bała się w swoim życiu przegranej. Oscara przywieźli jej do domu sam Michael Curtiz i Jerry Wald – producent, który znalazł dla niej rolę Mildred, co poskutkowało ich dozgonną przyjaźnią.

Tymi słowami aktorka skomentowała swoje zwycięstwo w rozmowie z Charlote Chandler: „Nie wyobrażasz sobie, co dla mnie oznaczał Oscar. Zawsze chciałam go zdobyć i przechowuję go jak skarb. Dobrze zagrałam w znakomitym filmie, teraz widzę jednak, że był to bardziej Oscar za całokształt i otrzymałam go za role w swoich najlepszych filmach, Twarzy kobiety i Ludziach w hotelu, plus parę dodatkowych punktów za to, że tak długo czekałam”.

Opowieść o matczynej miłości

Film okazał się sukcesem box office’a. Bez wątpienia największymi atutami produkcji był nominowany do Nagrody Akademii scenariusz Ranalda MacDougall oraz gra aktorska. Na szczególną uwagę, poza kreacją Crawford, zasługuje gra Ann Blyth jako Vedy, wyrodnej córki Mildred. Siedemnastoletnia wówczas Ann za swoją rolę otrzymała nominację do Oscara. Dobrze zagrała również Eve Arden, podobnie nominowana do tej złotej statuetki.

Mildred Pierce film recenzja

Mildred Pierce poza dobrze zbudowaną historią kryminalną o zaskakującym rozwiązaniu zagadki, stanowi opowieść o sile miłości matki do córki i jej zdolności do poświęcenia płynącej z tego uczucia. Główna bohaterka ciężko pracuje, aby zadowolić swoją córkę Vedę. Łapie się każdej dodatkowej pracy, by za zgromadzone fundusze kupować córce drogie kreacje i opłacać jej wystawne wyjścia. To dla niej jest w stanie poślubić niekochanego mężczyznę, tylko po to, by zapewnić jej oczekiwany status społeczny.

Mildred obie córki darzy wielką miłością. Po śmierci młodszej Kay, całkowicie przenosi swe uczucie na coraz to bardziej niewdzięczną Vedę. Dziewczyna nie docenia starań matki, uważa ją za życiową nieudacznicę, widzi za to, że łatwo może nią manipulować – jedno jej słodkie spojrzenie wystarcza, by zdobyć to, co chce. Veda łamie wszelkie możliwe granice w ranieniu swojej matki: jest nawet w stanie uwieść jej męża i zrzucić na nią winę za zabójstwo. Zaradna i silna Mildred po ostatecznym wymierzonym w nią ciosie, potrafi w końcu obudzić się ze ślepej miłości do córki – jest już jednak zbyt późno, by uzdrowić ich relację. Idealnym skwitowaniem ich chorej relacji są słowa przyjaciółki Mildred: „Veda przekonała mnie, że aligatory mają właściwy pomysł. Jedzą swoje młode”.

Widzimy w tym miejscu jeden z uniwersalnych obrazów wizerunku matki, gotowej do największych poświęceń dla swojego dziecka, kosztem własnego zdrowia, planów, marzeń, a nawet życia. Bo czy Mildred nie utraciła przez Vedę właśnie swojego życia? Córka odebrała jej wszystko, co miała, rujnując finansowo i psychicznie, ale co najgorsze: łamiąc matczyne serce brakiem odwzajemnionej miłości.

Mildred Pierce to sprawnie poprowadzona historia, z dobrymi scenariuszem, zdjęciami, kostiumami i przede wszystkim grą aktorską. W 1996 roku film Curtiza został wpisany do National Film Registry, będącego listą filmów budujących dziedzictwo kulturalne USA. Uznano go za „kulturowo, historycznie lub estetycznie znaczący”. Jest przechowywany w Bibliotece Kongresu Stanów Zjednoczonych.

Źródła:

Charlote Chandler, Joan Crawford, Prószyński i S-ka, Warszawa 2013