„Misery” – 10 ciekawostek o thrillerze Roba Reinera

Misery film

„Misery” to wyśmienicie zrealizowany thriller psychologiczny będący ekranizacją głośnej powieści Stephena Kinga o tym samym tytule. Film ukazuje makabryczną historię pisarza Paula Sheldona (James Caan), autora bestsellerowej serii książek o Misery Chastein, który ulega wypadkowi samochodowemu. Pomocy udziela mu była pielęgniarka, a zarazem jego największa fanka – Annie Wilkes (oscarowa rola Kathy Bates), która zabiera nieprzytomnego mężczyznę do swego domu i otacza go opieką. Wkrótce Paul na własnej skórze przekonuje się jednak o wyraźnie zaburzonej psychice Annie, która zamienia jego życie w istny koszmar.

W jednym z wywiadów Stephen King wyznał, że postać Wilkes stanowi metaforę jego własnego uzależnienia od narkotyków, którego przez lata nie potrafił przezwyciężyć. Kolejną z inspiracji pisarza do stworzenia przerażającej opowieści był ponadto jego sen o zagrażającej mu psychofance. King utrzymuje ponadto, że ekranizacja „Misery” należy do jednej z jego ulubionych filmowych adaptacji własnych powieści. Czego możecie nie wiedzieć o tej produkcji?

„Misery” – fakty i ciekawostki o filmie

1. Stephen King zgodził się sprzedać prawa do ekranizacji „Misery” pod warunkiem, że to Rob Reiner podejmie się reżyserii filmu.

Autor literackiego pierwowzoru „Misery” słynie z surowej krytyki ekranizacji własnych dzieł. Stephen King wielokrotnie zarzucał twórcom filmowym biorącym na warsztat jego dzieła zbyt daleko idące interpretacje, fabularne uproszczenia oraz pomijanie istotnych wątków z jego książek. Niektórym reżyserom udało się jednak wkupić w łaski wybitnego pisarza. Wśród nich był Rob Reiner, który w 1986 roku zrealizował dramat „Stań przy mnie” na podstawie opowiadania „Ciało” Stephena Kinga. Efekt na tyle zadowolił mistrza literatury grozy, że Reinerowi udało się zdobyć jego zaufanie. Prawa do ekranizacji „Misery” zostały sprzedane z zastrzeżeniem, że Reiner zaangażuje się w produkcję i reżyserię filmu. Po latach Stephen King przyznał, że „Misery” należy do jednych z jego ulubionych ekranizacji

2. Do roli Paula Sheldona rozpatrywano angaż wielu innych hollywoodzkich gwiazdorów.

Główną rolę pisarza więzionego przez śmiertelnie niebezpieczną psychofankę miało możliwość zagrać wielu innych znakomitych aktorów. Angaż do „Misery” odrzucili m.in. Michael Douglas, Kevin Kline, Gene Hackman, Harrison Ford czy Robert Redford. Odmówił również Jack Nicholson, który zachował w pamięci trudne doświadczenia na planie filmowej adaptacji innej powieści Stephena Kinga – „Lśnienia”. Ostatecznie rola Paula Sheldona powędrowała w ręce znanego z dzieła „Ojciec chrzestny” Jamesa Caana, który w „Misery” stworzył bardzo ciekawy, naturalny portret nieco cynicznego autora bestsellerowych powieści.

Misery 1990

3. Kathy Bates nie była pierwszą kandydatką do roli Annie Wilkes z „Misery”.

Fenomenalna Kathy Bates jako pogrążona w obłędzie seryjna morderczyni przeszła do historii kina, tworząc jedną z najwybitniejszych kreacji filmowych złoczyńców w dziejach. Rola Annie Wilkes mogła jednak przypaść w udziale zupełnie innej aktorce. Jedną z kandydatek była Bette Midler, która odrzuciła angaż ze względu na brutalność kreacji i epatujące przemocą sekwencje. Po sukcesie „Misery” aktorka żałowała własnej decyzji. Kino wiele zawdzięcza rezygnacji Midler – odnosząca do tej pory sukcesy głównie na deskach teatralnych Kathy Bates dała się poznać widzom jako genialna, wszechstronna artystka, która nie boi się filmowych wyzwań i posiada ogromne pokłady dystansu do własnej osoby. Jej porażająca kreacja Annie Wilkes została uhonorowana statuetką Oscara i Złotym Globem, ponadto słusznie uchodzi za jedną z najlepszych kobiecych ról kinowych w dziejach X muzy.

4. Scena okulawiania Paula Sheldona różni się od literackiego pierwowzoru.

W powieści Stephena Kinga owładnięta szałem Annie Wilkes odcina siekierą stopę uprowadzonego pisarza. Twórcy kinowej wersji „Misery” stwierdzili jednak, że scenę należy zmodyfikować przez wzgląd na jej przejmującą brutalność i krwawość, które mogłyby zgorszyć wielu odbiorców. W rezultacie filmowa Annie okulawia Paula Sheldona, łamiąc jego kostki, co daje nie mniej drastyczną sekwencję.

Misery ciekawostki

5. Rob Reiner kręcąc „Misery” czerpał inspirację z dokonań Alfreda Hitchcocka.

Reżyser filmowej wersji „Misery” miał obejrzeć wszystkie dzieła mistrza suspensu. Rob Reiner nie krył swego podziwu względem dokonań twórcy „Ptaków” i jego nieocenionego wkładu w rozwój gatunku dreszczowca. Reżyser „Misery” przyznał, że budując mroczny klimat historii Paula Sheldona i jego psychofanki inspirował się konstrukcją najwybitniejszych thrillerów spod ręki Hitchcocka. Również ścieżka dźwiękowa Marca Shaimana do „Misery” budzi liczne skojarzenia z muzycznym dorobkiem stałego kompozytora Hitcha, Bernarda Herrmanna, a zwłaszcza jego muzyczną ilustracją kultowej „Psychozy”.

6. Portret Annie Wilkes został zainspirowany postacią prawdziwej morderczyni.

Postać Annie była wzorowana na Genene Jones – seryjnej morderczyni i pielęgniarce, która podczas pracy w kilku szpitalach w San Antonio w stanie Teksas w latach 1981-1982 zabiła 11 dzieci, wstrzykując im chlorek suksametonium (środek zwiotczający mięśnie). Podejrzewa się, że ofiar Jones mogło być znacznie więcej. Nie sposób jednak ustalić dokładnej liczby zamordowanych dzieci, gdyż wcześniejsze placówki, w których była zatrudniona Jones, zniszczyły dokumentację medyczną. W 1985 roku zabójczynię skazano na karę 99 lat pozbawienia wolności.

Misery film - Kathy Bates

7. Reżyser „Misery” pojawia się w jednej ze scen filmu.

Roba Reinera możemy zauważyć w roli cameo podczas ujęć w helikopterze. Twórca wcielił się tu w epizodyczną rolę pilota, który wraz z szeryfem granym przez Richarda Farnswortha kontroluje okolicę z powietrza, poszukując jakichkolwiek śladów po zaginionym Paulu Sheldonie.

8. Kathy Bates miewała problemy z wyjściem z roli Annie Wilkes.

Brawurowa kreacja Kathy Bates w „Misery” kosztowała aktorkę wiele trudnych przeżyć. Partnerujący jej w filmie James Caan wyznał, że wielokrotnie dostrzegał na planie zapłakaną, roztrzęsioną Kathy, która bardzo emocjonalnie przepracowywała brutalne sceny. Z kolei reżyser Rob Reiner był zaniepokojony drastyczną zmianą nastroju i narastającym wycofaniem aktorki, które potęgowały się wraz z kolejnymi zdjęciami. Wymagająca rola psychopatycznej morderczyni  rodziła wyobcowanie i skrajne reakcje emocjonalne w Bates, które niemal zacierały granicę między wczuciem w odgrywaną postać a realnym światem.

Misery fakty

9. „Misery” okazała się sukcesem box office’a.

Psychologiczny thriller Reinera już w pierwszym tygodniu od premiery stał się jedną z najbardziej dochodowych produkcji, zajmując drugie miejsce zaraz za świątecznym klasykiem „Kevin sam w domu”. Ostatecznie ekranizacja prozy Stephena Kinga zarobiła ponad 60 milionów dolarów przy budżecie 20 milionów.

10. „Misery” doczekała się adaptacji teatralnej.

W 2012 roku powieść Stephena Kinga została przeniesiona na deski amerykańskich teatrów. Scenariusz scenicznej wersji „Misery” ponownie napisał William Goldman, który już wcześniej zaadaptował na potrzeby filmu Reinera prozę Kinga. Po raz pierwszy w sztuce Goldmana wystąpili Daniel Gerrol jako Paul Sheldon oraz Joahnne Dat w roli Annie Wilkes. W kolejnych latach „Misery” wkroczyła na sceny Broadwayu, a w obsadzie teatralnej odsłony historii wystąpili wówczas Bruce Willis i Laurie Metcalf.