Najlepsze filmy Hitchcocka – TOP 25 filmów

Niewielu twórców wywarło tak ogromny wpływ na rozwój X Muzy jak Alfred Hitchcock. To mistrz filmowego napięcia, scen miłosnych i grozy, którego arcydzieła kształtowały współczesny wizerunek kina. Hitchcock był jednak przede wszystkim artystą i to, co najważniejsze w jego dorobku objawia się w szeregu motywów i metafor, skrytych za kryminalną fabułą i symbolicznymi rekwizytami. Był również wielkim obserwatorem człowieka, „podglądaczem”, który jak mało kto wydobywał ze swych postaci osamotnienie, lęk, i niezrozumienie, umiejscawiając ich losy na tle chaosu groźnego świata. W historii filmu mistrz suspensu wsławił się za sprawą koncepcji bohatera-everymana, długich ujęć czy powtarzalnego zjawiska cameo. Oto 25 najlepszych arcydzieł geniusza kina.

Najlepsze filmy Alfreda Hitchcocka

 

1. Zawrót głowy (1958) – Vertigo

Fillmy Hitchcocka Zawrót głowy

Pierwszym krytykiem, który okrzyknął Zawrót głowy najwybitniejszym filmem Alfreda Hitchcocka, był Robin Wood. Podobnie jak późniejsi krytycy francuskiego magazynu „Cahiers Du Cinéma”, docenił on artystyczny potencjał i głębię tej historii. Opowieść o cierpiącym na lęk wysokości detektywie, który zakochuje się w zamężnej kobiecie próbującej popełnić samobójstwo, może zostać odczytana jako właściwa metafora ludzkiej egzystencji czy freudowskich popędów śmierci i życia, a także wnikliwe studium ludzkiej psychiki.

Zawrót głowy to, poza frapującą i emocjonującą fabułą, obraz zachwycający od strony formalnej, z licznymi eksperymentami wizualnymi – filmowi zawdzięczamy m.in. powstanie efektu „dolly zoom”. Piękne zdjęcia prezentujące urok San Francisco wykonał Robert Burks, natomiast liryczną, niepokojącą muzykę skomponował Bernard Herrmann. To również jeden z najlepszych obrazów Hitchcocka, jeśli za kryterium przyjmiemy budowę wykorzystanego suspensu. Główne role zagrali tu James Stewart i Kim Novak. W 2012 roku Brytyjski Instytut Filmowy okrzyknął Vertigo najlepszym filmem w historii kina.

2. Okno na podwórze (1954) – Rear Window

Alfred Hitchcock filmy - Okno na podwórze

Obok Zawrotu głowy to właśnie Okno na podwórze uchodzi za największe artystyczne osiągnięcie w dorobku Alfreda Hitchcocka. To intrygujące dzieło o samym kinie i procesie percepcji obrazu filmowego, w którym również wystąpił James Stewart. Partnerowała mu największa muza mistrza suspensu, Grace Kelly. Jeff jest fotografem, którego noga ulega kontuzji. Z tego względu bohater nie może opuszczać własnego mieszkania i znudzony zaczyna podglądać sąsiadów w kamienicy z naprzeciwka. Wkrótce mężczyzna nabiera podejrzeń, że jeden z nich zamordował własną żonę. Postanawia wszcząć prywatne śledztwo, w którym pomocne okazują się jego narzeczona Lisa i opiekunka Stella.

To film Hitchcocka, który doczekał się największej liczby interpretacji. Eric Rohmer i Claude Chabrol odczytują Okno na podwórze jako film o poszukiwaniu istoty spektaklu i roli spojrzenia. W wielu analizach zostaje również podkreślony wątek przyjemności czerpanej z oglądania, nawiązując do wojerystycznego charakteru poznania. Okno na podwórze do dziś fascynuje niebywałą scenografią, oryginalnym stylem opowieści, a także wplecionym wątkiem konfliktu płci. Inspiracją dla scenariusza było opowiadanie Cornella Woolricha.

3. Psychoza (1960) – Psycho

Filmy Alfreda Hitchcocka - Psychoza

To najsłynniejsze arcydzieło mistrza suspensu. Alfred Hitchcock stworzył przełomowy dla kinematografii obraz, który zapoczątkował przyszły gatunek horrorów w rodzaju slasherów i to właśnie z niego pochodzi jedna z najsłynniejszych scen w historii X muzy – kultowe już morderstwo pod prysznicem. Grozę tej sekwencji tworzą szybkie ujęcia tnącego ciało noża, a także wysokie dźwięki skrzypiec z kompozycji Bernarda Herrmanna (Zob. Top 15 – Bernard Herrmann i jego najsłynniejsza muzyka filmowa) . Za historią Psychozy, jak w przypadku większości dzieł Hitchcocka, również skrywa się drugi, metaforyczny wymiar.

Opowieść o losach złodziejki, która ginie z rąk młodzieńca uważającego się za własną matkę to faktyczny traktat o skrywanych demonach ludzkiej psychiki, największych lękach człowieka, a także motywie zbrodni i kary. Rolę symbolu pełnią tu najdrobniejsze detale jak podglądające oko Normana Batesa, wypchane ptaki czy trzypoziomowa posiadłość nie bez powodu wywołująca skojarzenie ze strukturą freudowskich Id, Ego i Superego. Psychozę utrzymano w czarno-białej stylistyce, a podstawą dla jej scenariusza była powieść Roberta Blocha. W rolach głównych wystąpili Anthony Perkins, Janet Leigh i Vera Miles.

4. Północ, północny zachód (1959) – North by Northwest

Hitchcock filmy - Północ, północny zachód

To najwybitniejszy film szpiegowski Alfreda Hitchcocka, w którym fenomenalną kreację głównego bohatera stworzył Cary Grant. U jego boku wystąpili Eva Marie Saint i James Mason. Północ, północny zachód opowiada o agencie reklamowym Rogerze O. Thornhillu, mylnie wziętym za szpiega. Przeciwko niewinnemu protagoniście działają zarówno policja, jak i niebezpieczni agenci, przez co zostaje on zmuszony do samodzielnej walki o oczyszczenie swego imienia.

Obraz stanowi klasyczny przykład filmu szpiegowskiego – wydarzenia rozgrywają się w ważnych pod względem historycznym miejscach (np. Mount Rushmore), a towarzyszą im egzotyczna muzyka i pełne napięcia zwroty akcji. Najsłynniejszą sceną z Północy, północnego zachodu jest bez wątpienia pościg na polu kukurydzy, w którym bohater Granta zostaje zaatakowany przez lecący samolot. W arcydziele Alfreda Hitchcocka najistotniejszym tematem jest problem tożsamości człowieka i iluzoryczności życia.

5. Nieznajomi z pociągu (1951) – Strangers on a Train

Filmy Hickoka - Nieznajomi z pociągu

Wybitna pozycja w twórczości Alfreda Hitchcocka, która podejmuje jeden ze stałych motywów kina tego reżysera – niewinnego człowieka uwikłanego w posądzenie o zbrodnię, której nie dokonał. Nieznajomi z pociągu przedstawiają historię dwójki nieznajomych, którzy w czasie podróży pociągiem nawiązują luźną rozmowę. Dandysowaty Bruno Anthony dzieli się ze swym towarzyszem, tenisistą Guyem Hainesem, planem morderstwa doskonałego.

Proponuje mężczyźnie, aby wymienili się zbrodnią: on zabije uciążliwą żonę Hainesa, a Guy w zamian za to pozbędzie się jego ojca. Sportowiec odbiera pomysł jako absurdalny żart, nie zdając sobie sprawy, że podpisuje istny pakt z diabłem. Wkrótce pani Haines zostaje zamordowana, a Guy ma poważne kłopoty. W głównych rolach wystąpili Robert Walker i Farley Granger. Nieznajomi z pociągu to arcydzieło suspensu, oparte na prozie Patricii Highsmith. Fantastyczne zdjęcia wykonał Robert Burks, a muzykę skomponował Dimitri Tiomkin. Wielowątkowa historia odsłania przed widzem chaotyczną strukturę świata, w którą wpisane zostaje okrucieństwo, a także ludzką skłonność ku zbrodni.

6. Sznur (1948) – Rope

Najlepsze filmy Hitchcocka - Sznur

Ten film stanowił dla mistrza suspensu techniczny eksperyment. Sznur jest pierwszym obrazem Hitchcocka nakręconym w kolorze i pierwszym, który samodzielnie wyprodukował. Do historii przeszła jednak jego niespotykana forma – film zrealizowano bez przerw w ujęciach. Widoczne w Sznurze cięcia montażowe są nieuchronnym wynikiem kończącej się taśmy, a nie celowym zamiarem twórcy. Powodem tego nowatorskiego pomysłu był czas akcji sztuki Patricka Hamiltona, na której oparto film, pokrywający się z czasem rzeczywistym. U Hitchcocka fabuła również jest ciągła, bez przerw w prowadzonej historii.

Bohaterami Sznura są dwaj przyjaciele, złączeni najprawdopodobniej w homoseksualnym związku – Brandon i Philip. Zainspirowani filozofią Friedricha Nietzschego i jego koncepcją nadczłowieka mężczyźni postanawiają zamordować znajomego ze studiów, Davida. Jego zwłoki chowają w skrzyni we własnym mieszkaniu, w którym wkrótce odbywa się przyjęcie. Osobliwą ceremonię Brandona i Philipa burzy przybycie ich bystrego wykładowcy, który zaczyna podejrzewać uczniów o zbrodnię. Zagrali tu James Stewart, Farley Granger i John Dall. Sznur to intrygująca anatomia zbrodni i swoista przestroga przed mylną oceną stwarzanych przez ludzi pozorów.

7. Ptaki (1963) – The Birds

Filmy Alfreda Hitchcocka - Ptaki

Arcydzieło kina grozy. Ptaki to rewolucyjna pozycja w historii X muzy zapoczątkowały one bowiem gatunek filmu katastroficznego, a inspiracją dla ich scenariusza było opowiadanie Daphne du Maurier. Oto do nadmorskiej miejscowości Bodega Bay przybywa piękna Melanie Daniels (Tippi Hedren), która podąża śladem przystojnego mężczyzny, Mitcha Brennera (Rod Taylor). Wraz z przybyciem kobiety do miasteczka zaczynają dziać się niepokojące rzeczy – społeczność obserwuje dziwne zachowania ptaków, które atakują ludzi.

Wkrótce na Bodega Bay rozpoczyna się śmiercionośna inwazja ze strony niebezpiecznej natury. Interpretacje Ptaków sięgają do apokaliptycznej wizji świata, myśli Sigmunda Freuda i ułomności ludzkiego poznania. To dzieło kultowe, które w niejednej osobie zaszczepiło strach przed skrzydlatymi zwierzętami.

8. Osławiona (1946) – Notorious

Horrory Hitchcocka - Osławiona

Jedno z najwybitniejszych dzieł mistrza suspensu, zarówno pod względem wysokiego poziomu artystycznego strony formalnej, jak i dojrzałej, wielopoziomowej historii. Osławiona czerpie z gatunków dreszczowca, filmu szpiegowskiego i psychologicznego, a także dramatu. Nie brak w niej ciekawych, precyzyjnych ujęć i symbolicznych rekwizytów, jak klucz czy butelka wina wypełniona uranem będąca filmowym MacGuffinem.

Oprawa wizualna robi nie mniejsze wrażenie niż spektakularna gra aktorska w wykonaniu Ingrid Bergman, Cary’ego Granta i Claude’a Rainsa. Osławiona przedstawia losy Alicii Huberman, która z polecenia agentów ma rozpracować tajną organizację tworzoną przez zbiegłych nazistów. Praca dla FBI zagrozi jednak jej uczuciu do jednego ze szpiegów, T. R. Devlina. Osławiona to film o zaufaniu, miłości i zdradzie, którym wtóruje konflikt obowiązków.

9. Rebeka (1940) – Rebecca

Thriller Alfreda Hitchcocka - Rebeka

Jedyny film Hitchcocka nagrodzony Oscarem i pierwszy, który zrealizował po przybyciu do Ameryki. Rebeka została osadzona w klimacie opowieści gotyckiej i jest dość wierną adaptacją prozy Daphne du Maurier. Główną bohaterką tej historii jest bezimienna, młoda kobieta, którą zagrała pierwsza, amerykańska blondynka Hitchcocka – Joan Fontaine. Podczas jednego ze spacerów ratuje ona przed samobójczą śmiercią wdowca Maxima de Wintera (w tej roli Laurence Olivier), z którym połączy ją romantyczne uczucie. Wkrótce para bierze ślub i przeprowadza się do pokaźnej rezydencji de Wintera, zarządzanej przez apodyktyczną panią Danvers (fenomenalna kreacja Judith Anderson).

Nowa pani de Winter znajduje się pod presją tragicznie zmarłej żony Maxima, której duch przenika Manderlay. Niepokój budzi w niej również dziwne zachowanie męża. Rebeka zachwyca nas przede wszystkim mrocznym klimatem, napięciem i niejednoznacznością figury pani de Winter, która na naszych oczach mierzy się z freudowskim kompleksem Elektry, dojrzewa i uczy własnej kobiecości.

10. Starsza pani znika (1938) – The Lady Vanishes

Top 25 filmów Hitchcocka - Starsza pani znika

Najlepszy brytyjski film Hitchcocka obok 39 kroków. To przedostatni film mistrza suspensu zrealizowany przed jego wyjazdem z Anglii do USA (ostatnim była Oberża Jamajka uznawana za najgorszy film w jego dorobku). Podstawę dla scenariusza Starszej pani znika stanowiła powieść Ethel White. Iris (Margaret Lockwood) to dość rozkapryszona panna, która w czasie podróży pociągiem poznaje starszą i przesympatyczną panią Froy. Kiedy Iris budzi się z krótkiej drzemki, pani Froy znika, a reszta pasażerów zaprzecza, jakoby kobieta wcześniej znajdywała się w pociągu.

Podróżni próbują wmówić Iris, że pani Froy była wynikiem jej fantazji, dziewczyna postanawia jednak wszcząć prywatne śledztwo, podejrzewając wszystkich o spisek. Hitchcock wprost uwielbiał pociągi i wielokrotnie umiejscawiał w nich akcję swoich filmów. Starsza pani znika zwraca uwagę swą dynamiką i zaskakującymi zwrotami akcji. Obraz przenika klimat oniryzmu wpisany w koncepcję figury głównej bohaterki, mierzącej się na oczach widza z własnymi lękami i skrywanymi pragnieniami.

11. Człowiek, który wiedział za dużo (1956) – The Man Who Knew Too Much

Top filmy Hitchcocka - Człowiek, który wiedział za dużo

Druga wersja filmu Alfreda Hitchcocka z 1934 roku, nakręcona z większym rozmachem. W rolach głównych wystąpili James Stewart i Doris Day, która wykonała tu słynny utwór Que Sera, Sera. Piosenkę autorstwa Jaya Livingstona i Raya Evansa uhonorowano Oscarem. Człowiek, który wiedział za dużo to przejmujący thriller, którego tematem jest uprowadzenie dziecka. Rodzina lekarza Benjamina McKenna spędza spokojny urlop w Maroku, do czasu, gdy nieświadomie zostaje wplątana w sam środek politycznej intrygi.

W jej wyniku syn McKennów zostaje uprowadzony, a bezsilny ojciec jest zdany na samego siebie w próbach odnalezienia dziecka. Do historii przeszła słynna scena z Albert Hall, gdzie rozgrywają się najbardziej dramatyczne momenty tego filmu przy akompaniamencie kantaty Storm Clouds. Hitchcock ponownie udowadnia, że jak nikt inny potrafi kierować napięciem, tworząc wciągającą i niezwykle emocjonalną historię.

12. M jak morderstwo (1954) – Dial M for Murder

Filmy Alfreda Hitchcocka ranking - M jak morderstwo

Jeden z najsłynniejszych obrazów mistrza suspensu ze świetnie stopniowanym napięciem i przewrotną intrygą kryminalną. M jak morderstwo to adaptacja popularnej sztuki Fredericka Knotta. Głównym bohaterem filmu jest niegodziwy mąż planujący zabójstwo swej bogatej, pięknej, lecz niewiernej żony. Tony Wendice kontaktuje się z dawnym znajomym ze studiów, który pod groźbą szantażu godzi się na morderstwo jego żony.

Mężczyzna pod osłoną nocy ma zakraść się do mieszkania Wendiceów i oczekiwać momentu, w którym Margot podejdzie do telefonu. Wybudzić ją ze snu ma nie kto inny jak Tony, który zadzwoni do niej z baru. Pani Wendice okazuje się jednak silniejsza od napastnika i w obronie koniecznej pozbawia go życia. Wkrótce rozpoczyna się śledztwo, którym przewodzi bystry inspektor Hubbart. Zagrali tu Grace Kelly, Ray Milland i Robert Cummings. Obraz wyróżnia brawurowy scenariusz i doskonałe poprowadzenie aktorów, którym towarzyszą klimatyczne zdjęcia Roberta Burksa oraz oddająca niepokój muzyka Dimitriego Tiomkina.

13. 39 kroków (1935) – The 39 Steps

Filmy Hitchcock - 39 kroków

Akcja tego perfekcyjnego filmu szpiegowskiego została oparta na powieści 39 stopni czyli tajemnica czarnego kamienia autorstwa Johna Buchana. Głównym bohaterem jest Richard Hannay, który w jednym z teatrów spotyka uroczą nieznajomą. Tej samej nocy tajemnicza kobieta ginie w jego mieszkaniu, a Richard zostaje mylnie posądzony o jej zabójstwo.

Aby oczyścić swe dobre imię, mężczyzna wszczyna śledztwo i podąża wskazówką wypowiedzianą przez zmarłą na kilka chwil przed tragedią. W ryzykownych poszukiwaniach zaczyna towarzyszyć mu piękna Pamela, która nie wierzy w jego niewinność. W głównych rolach wystąpili charyzmatyczny Robert Donat i brytyjska blondynka Hitchcocka, Madeleine Carroll. 39 kroków było jednym z pierwszych dzieł mistrza, które rozsławiło go w USA. Dziś frapujący obraz uznawany jest za jedno z najwybitniejszych dzieł brytyjskiej kinematografii XX wieku.

14. Wyznaję (1953) – I Confess

Polecane filmy Hitchcocka - Wyznaję

Niedocenione dzieło Alfreda Hitchcocka, które stanowi osobistą pozycję w jego filmografii. Mistrz suspensu był głęboko wierzący, a Wyznaję obraca się wokół tematyki religijnej, porusza problem winy i odkupienia, zwątpienia w wierze oraz dylematu moralnego. Obraz jest bardziej mroczny niż zazwyczaj, utrzymany w ikonografii chrześcijańskiej. Dominują tu strzeliste wieże kościołów, liczne krzyże, a także cienie, nadające filmowi dozę powagi.

Wyznaję to historia księdza, któremu w czasie spowiedzi parafianin wyznaje grzech morderstwa. Ojciec Logan zobowiązany przestrzeganiem tajemnicy spowiedzi nie może wydać zabójcy w ręce policji, przez co toczy w swoim wnętrzu zaciekłą walkę z sumieniem. W dodatku on sam zupełnie przypadkowo staje się podejrzanym o zbrodnię. Postać księdza doskonale sportretował tu Montgomery Clift. U jego boku wystąpili Anne Baxter, O. E. Hasse i Karl Malden.

15. Lokator (1927) – The Lodger – A Story of the London Fog

Kultowe filmy Hitchcocka - Lokator

Najlepszy film niemy mistrza suspensu. To także pierwsze w pełni „hitchcockowskie” dzieło, oddające istotę suspensu. Co ciekawe, to właśnie w Lokatorze Hitchcock po raz pierwszy pojawia się na ekranie, odgrywając słynne cameo. Zjawisko to stało się jego znakiem rozpoznawczym, a począwszy od Rebeki, reżyser pokazywał się już w każdym swoim filmie. Lokator to niezwykle klimatyczna produkcja, wyraźnie czerpiąca z estetyki ekspresjonizmu, oparta na książce Marie Lowndes.

Fabuła niemego arcydzieła dotyczy poszukiwań seryjnego zabójcy, wybierającego na swe ofiary jasnowłose dziewczęta. Wkrótce do domu jednej z nich, Daisy, wprowadza się tajemniczy mężczyzna, który szybko znajduje się na celowniku policji. Główne role wykreowali tu brytyjscy aktorzy Ivor Novello, Malcolm Keen i June Tripp. Inspiracją dla filmu były niewyjaśnione zbrodnie Kuby Rozpruwacza, siejące strach w życiu Londyńczyków.

16. Podejrzenie (1941) – Suspicion

Hitchcock filmy - Podejrzenie

To fantastyczny dreszczowiec, trzymający w dużym napięciu aż do ostatniej minuty seansu. Przejmujący duet stworzyli w nim Cary Grant i Joan Fontaine, nagrodzona za swój występ jedynym Oscarem w karierze. Podejrzenie opowiada o nieśmiałej Linie McLaindlaw, córce generała, która poślubia praktycznie nieznajomego, czarującego lekkoducha Johna Aysgartha. Niedługo po zawarciu małżeństwa John zaczyna się dziwnie zachowywać, a sama Lina nabiera podejrzeń, że partner planuje ją zamordować.

Podejrzenie stanowi swoistą przestrogę przed pochopnym wyciąganiem wniosków. W filmie nie brakuje wielu urozmaiceń wizualnych, jak i intrygujących rozwiązań technicznych. Do najciekawszych należy z pewnością „podświetlona” szklanka napoju, którą tajemniczy John wnosi po schodach dla swej ukochanej – w widzu rodzi to podejrzenie, że płyn jest zatruty.

17. Złodziej w hotelu (1955) – To Catch a Thief

Dobre filmy Hitchcocka - Złodziej w hotelu

To nieco lżejszy, ale zachwycający wizualnie i zdumiewający kryminalną zagadką film Alfreda Hitchcocka. Namiętną i seksowną parę w Złodzieju w hotelu zagrali Grace Kelly i Cary Grant – ulubieni aktorzy mistrza suspensu, a prywatnie jego bliscy przyjaciele. Scenariusz Johna Hayesa powstał na podstawie powieści Davida F. Dodge’a, a osadzone w pięknych sceneriach zdjęcia Roberta Burska wyróżniono statuetką Oscara.

Akcja tej czarującej produkcji rozgrywa się na słonecznym Lazurowym Wybrzeżu, gdzie były złodziej, John Robie zostaje niesłusznie posądzony o notoryczne kradzieże diamentów. Robie samodzielnie musi odkryć, kto stoi za ciążącym na nim przestępstwem. Przy okazji nawiązuje romans z ponętną Frances, którą złodziej wytypował na swą kolejną ofiarę.

18. Niewłaściwy człowiek (1956) – The Wrong Man

Najsłynniejsze filmy Hitchcocka - Niewłaściwy człowiek

Pasjonujący dramat, którego historia została oparta na faktach. Zagrali tu Henry Fonda i Vera Miles. Manny Balestrero jest muzykiem w nocnym klubie, a także przykładnym mężem i ojcem. W czasie próby pożyczki w jednej z firm ubezpieczeniowych zostaje błędnie rozpoznany jako zbiegły przestępca. Manny zostaje aresztowany.

Niewłaściwy człowiek to obok przejmującej historii, świetna, interesująca warstwa formalna o odważnych ruchach kamery. W pamięć szczególnie zapadają zawirowania obrazu oddające punkt widzenia ogarniętego lękiem bohatera, symboliczne ujęcia z góry, zdjęcia nakładane towarzyszące zestawieniu twarzy faktycznego złoczyńcy z niewinnym mężczyzną i szczegółowe zbliżenia poszczególnych przedmiotów lub części ciała (np. wyglądające oko Manny’ego przez więzienne kraty) nadające niemal duszny, intymny klimat opowieści.

19. Urzeczona (1945) – Spellbound

Dobre filmy Alfreda Hitchcocka - Urzeczona

Jeden z pierwszych filmów w historii kina podejmujący rozbudowany wątek Freudowskiej psychoanalizy. Urzeczona, z Gregorym Peckiem i Ingrid Bergman w rolach głównych, czerpie z gatunków dreszczowca, melodramatu i filmu psychologicznego. To adaptacja powieści The House of Dr. Edwardes autorstwa Johna Palmera i Hilary’ego Sandersa.

Rzecz dzieje się w fikcyjnym szpitalu psychiatrycznym, gdzie personel z niecierpliwością oczekuje przybycia nowego dyrektora. Doktor Edwardes wzbudza w pozostałych lekarzach sympatię, a w szczególności interesuje zachowawczą Constance Petersen. Wkrótce kobieta odkrywa, że dyrektor kliniki cierpi na amnezję i postanawia mu pomóc w rozwikłaniu prawdziwej tożsamości. Słynną sekwencję snu z Urzeczonej zaprojektował surrealistyczny artysta Salvador Dali.

20. Cień wątpliwości (1943) – Shadow of a Doubt

Hitchcock najlepsze filmy - Cień wątpliwości

Przez wiele lat krążyła nieprawdziwa pogłoska, jakoby Cień wątpliwości był ulubionym filmem samego Alfreda Hitchcocka. Twórca rozwiał tę wątpliwość w wywiadzie z Francois Truffautem, gdzie wyznał, że jego słowa musiały zostać błędnie zinterpretowane: „Nie powinienem był mówić, że W cieniu podejrzenia jest moim ulubionym filmem. Jeśli wyraziłem się kiedyś w ten sposób, to z poczucia, że film ten satysfakcjonuje naszych przyjaciół od wiarygodności, naszych przyjaciół logików”.

Cień wątpliwości to jednakże bardzo udany film, o nieco innej niż zazwyczaj atmosferze. Akcja rozgrywa się w kalifornijskim mieście Santa Rosa, gdzie Charlotta Newton (Teresa Wright) wraz z rodziną oczekuje na przyjazd ukochanego wuja Charliego (w tej roli wybitny Joseph Cotten). Za Charliem podążają jednak detektywi, którzy podejrzewają go o seryjne morderstwa kobiet. Wkrótce dziewczyna zaczyna obawiać się o własne życie.

21. Szantaż (1929) – Blackmail

Alfred Hitchcock thrillery - Szantaż

Pierwszy dźwiękowy film Alfreda Hitchcocka, uznawany również za pierwszy mówiony obraz, jaki powstał w Wielkiej Brytanii. Szantaż to przejmująca historia o ciekawej stronie formalnej, skłaniającej odbiorcę do samodzielnego osądu moralnego. Jego bohaterką jest młoda, zaręczona dziewczyna, która pewnego razu poznaje malarza. Alice White późnym wieczorem udaje się do mieszkania artysty, gdzie pada ofiarą niedoszłego gwałtu.

Kobieta we własnej obronie zabija napastnika i ucieka z miejsca zdarzenia. W dochodzenie jest zaangażowany jej narzeczony, który na miejscu zbrodni odkrywa rękawiczkę swej ukochanej. Wspólnie postanawiają zataić prawdę przed policją, jednak niespodziewanie w ich progach zjawia się szantażysta, który wie, że Alice jest odpowiedzialna za zabójstwo. W roli panny White wystąpiła niezapomniana Anny Ondra.

22. Łódź ratunkowa (1944) – Lifeboat

Hitchcock horrory - Łódź ratunkowa

„To mikrokosmos wojny” – powiedział o Łodzi ratunkowej mistrz suspensu. To bardzo ciekawy film pod względem technicznym, perspektywa narracji została w nim bowiem ograniczona do miejsca łodzi ratunkowej, na której gromadzą się rozbitkowie, i wzburzonego morza. Ideą Hitchcocka było nakręcenie filmu, który mobilizowałby demokratów do jednoczenia przeciwko wrogowi nazizmu.

Przez wielu krytyków Łódź ratunkowa została jednak błędnie odczytana, a sam twórca został posądzony o tendencje antyamerykańskie. W dziele tym mamy spore pokłady dramatu, a także istne studium psychologiczne człowieka, który zniewolony na łodzi wraz z innymi rozbitkami odkrywa swe najmroczniejsze instynkty. Najciekawszą kreację aktorską stworzyła tu Tallulah Bankhead jako cyniczna dziennikarka Constance Porter.

23. Człowiek, który wiedział za dużo (1934) – The Man Who Knew Too Much

Dreszczowce Hitchcocka - Człowiek, który wiedział za dużo

To pierwsza wersja filmu, którego remake Hitchcock nakręcił w 1956 roku. Człowiek, który wiedział za dużo z brytyjskiego okresu twórczości, posiada zupełnie inny klimat, ale to również wybitna pozycja w repertuarze mistrza suspensu. Tutaj akcja nie toczy się w słonecznym Maroku, lecz w zimowych sceneriach Szwajcarii, gdzie małżeństwo Lawrence’ów zostaje włączone w polityczną intrygę, w której wyniku uprowadzona zostaje ich córeczka.

Wystąpili tu czarny charakter kina Peter Lorre, Edna Best i Leslie Banks. W Człowieku, który wiedział za dużo z 1934 zupełnie inaczej prezentuje się rola kobiety, przez co wielu badaczy twórczości Hitchcocka wykorzystuje ten motyw do feministycznych analiz kina. Jill Lawrence to kobieta niezależna i silniejsza od swego męża – strzela z broni i jest aktywna na każdym etapie poszukiwań córki.

24. Szał (1972) – Frenzy

Hitchcocka filmy - Szał

Najbardziej drastyczny obraz Alfreda Hitchcocka, w którym po raz pierwszy reżyser pokazuje na wielkim ekranie nagość. Film powstał na podstawie książki Goodbye Piccadilly, Farewell Leicester Square Arthura La Berna z 1966 roku. Aby zrealizować Szał, mistrz suspensu wrócił do rodzinnej Anglii i osadził historię w samym centrum Londynu.

Na ulicach miasta grasuje seryjny morderca o pseudonimie „krawaciarz”. Zabójca dusi krawatem i gwałci swe ofiary. Wkrótce siejący postrach przestępca znów uderza, a jego celem jest była żona Richarda Blaneya. To właśnie na niewinnego mężczyznę padają podejrzenia policji. Blaney musi uciekać przed wymiarem sprawiedliwości i odszukać prawdziwego mordercę. W głównych rolach wystąpili Jon Finch, Barry Foster i Barbara Leigh-Hunt.

25. Marnie (1964)

Hichcock dreszczowce - Marnie

Jeden z ostatnich wielkich filmów Alfreda Hitchcocka. Wystąpili tu słynna blondynka mistrza suspensu, Tippi Hedren, oraz Sean Connery. Marnie ponownie odsyła nas w interpretacji do freudowskiej psychoanalizy, a ciekawym okazują się liczne zabiegi wizualne przedstawiające neurotyczne objawy głównej bohaterki, jak na przykład „zaczerwienie” obrazu na widok krwi.

Marnie Edgar to notoryczna złodziejka, którą przy kolejnym oszustwie rozpoznaje zabójczo przystojny pan Rutland. Mark szantażuje kobietę i przymusza do małżeństwa. Wkrótce odkrywa, że Marnie cierpi na poważną dolegliwość psychiczną i postanawia pomóc jej w odnalezieniu przyczyny choroby. Wyjaśnienie odnajdują w wypartym, traumatycznym zdarzeniu z dzieciństwa. Melodramatyczną ścieżkę dźwiękową do filmu napisał Bernard Herrmann.

Udostępnij “Najlepsze filmy Alfreda Hitchcocka – Top 25 produkcji Hitcha” swoim znajomym.

Literatura:

1. F. Truffaut, H. Scott, A. Hitchcock, Hitchcock/Truffaut, przeł. T. Lubelski, Świat Literacki, Izabelin 2005.

2. K. Loska, Hitchcock – autor wśród gatunków, Rabid, Kraków 2002.

3. R. Wood, Hitchcock’s films, A. Zwemmer, London 1969.

4. P. McGilligan, Alfred Hitchcock: życie w ciemności i pełnym świetle, tłum. J. Matys, Warszawa 2005.

5. P. Ackroyd, Alfred Hitchcock, tłum. J. Łaziński, Zysk i S-ka Wydawnictwo, Poznań 2017.