Filmy na faktach. Top 30 filmów, które warto obejrzeć

Filmy na faktach to odmiana kina fabularnego, którego najważniejszym elementem jest oparcie akcji na prawdziwych wydarzeniach. Wierność historii rozgrywającej się w rzeczywistości stanowi nie tylko wyróżnik tego gatunku, ale także główny powód jego atrakcyjności dla widza. Jedna z najważniejszych przyczyn, dla których kino stało się najbardziej popularną rozrywką współczesności, sprowadza się bowiem do tego, że w historiach ekranowych bohaterów chcemy często widzieć lustro prawdziwego świata.

Filmy na faktach stanowią bardzo ogólną kategorię kinematografii. Można by wyróżnić w ich obrębie kilka różnych odmian, jak np. kino biograficzne, kino wojenne, polityczne czy kino historyczne. Również filmy katastroficzne czy survivalowe w ramach tego gatunku znajdą swoją reprezentację. Z tego powodu jest to gatunek hybrydowy, łączący rozmaite konwencje i style. Zarówno bowiem np. historia znanego pisarza, jak i filmowa relacja z głośnego procesu sądowego będą się mieścić w szerokim wachlarzu propozycji kina na faktach.

W Polsce filmy na faktach cieszą się ogromnym powodzeniem i posiadają świetną reprezenatcję. Dzieła Krzysztofa Krauzego, Leszka Dawida czy wielki hit festiwalów Jana Matuszyńskiego to obrazy godne uwagi i zapadające w pamięć.

Które z kinowych obrazów opartych na prawdziwych wydarzeniach należą do dzieł wybitnych?

Najlepsze filmy na faktach

1. Anatomia morderstwa (Anatomy of Murder, 1959) – Otto Preminger

Filmy na faktach - Anatomia morderstwa

Anatomia morderstwa Otto Premingera to film oparty na powieści Johna Voelkera, sędziego Najwyższego Sądu Stanowego w Michigan. Dzieło prezentuje przebieg autentycznego procesu sądowego przeciwko porucznikowi Frederickowi Manionowi, który zamordował właściciela lokalnego baru. Oskarżony twierdzi, że zrobił to, ponieważ mężczyzna ów brutalnie zgwałcił i pobił jego żonę. Wersja prokuratora z kolei zakłada, że porucznik wpadł w szał, gdy przyłapał swoją rozwiązłą małżonkę na zdradzie. Główną rolę w fascynującym dramacie sądowym zagrał James Stewart, w jego żonę wcieliła się zaś Lee Remick.

2. Rydwany ognia (Chariots of Fire, 1981) – Hugh Hudson

Top filmy na faktach - Rydwany ognia

Rydwany ognia to głośny film Hugh Hudsona z 1981 roku, którego scenariusz został oparty na autentycznej historii dwóch brytyjskich biegaczy. Eric Liddell i Harold Abrahams przygotowują się do letnich Igrzysk Olimpijskich 1924 roku. Każdy z lekkoatletów kieruje się odmienną motywacją i strategią. Łączy ich jednak miłość do sportu i zasad fair play. Film zdobył między innymi cztery Oscary i Złotą Palmę.

3. Lista Schindlera (Schindler’s List, 1993) – Steven Spielberg

Filmy oparte na faktach - Lista Schindlera

Lista Schindlera to jedno z najlepszych dzieł w karierze Stevena Spielberga. Oparty na faktach film przedstawia wojenne dzieje Oskara Schindlera, człowieka, który z narażeniem swojego życia uratował 1110 Żydów od śmierci w obozach zagłady. Zrealizowany w czarno-białej kolorystyce obraz jest poruszającym świadectwem zbrodni holocaustu, ale też ludzkiej odwagi i zwycięstwa najwyższych wartości moralnych. W postać Oskara Schindlera wcielił się Liam Neeson. Film zdobył siedem Oscarów i trzy Złote Globy.

4. Alive. Dramat w Andach (1993) – Frank Marshall

Film na faktach - Alive. Dramat w Andach

Alive Franka Marshalla to głośny film oparty na faktach. W październiku 1972 roku w Andach rozbija się samolot z urugwajską drużyną rugby na pokładzie. Większość pasażerów przeżywa, jednak akcja ratunkowa, która nie przynosi rezultatów, zostaje odwołana. Aby przetrwać, mężczyźni muszą zmierzyć się z morderczymi warunkami atmosferycznymi i głodem. To stawia ich wobec granicznych wyborów. W filmie wystąpili między innymi Ethan Hawke, Josh Hamilton czy Vincent Spano.

5. Dług (1999) Krzysztof Krauze

Filmy na faktach autentycznych - Dług Krauze

Dług Krzysztofa Krauzego to film przedstawiający autentyczną historię dwóch przyjaciół, którzy pragnąc założyć własną firmę, wchodzą w biznesową relację z dawnym znajomym. Wkrótce mężczyzna stwierdza, że zaciągnęli u niego olbrzymi dług i staje się prześladowcą wspólników. Dramatycznie rozwijająca się sytuacja doprowadza do tragedii. Świetne męskie kreacje w tym filmie stworzyli Robert Gonera, Jacek Borcuch, Andrzej Chyra i Cezary Kosiński. Dług zdobył sześć Orłów i dwa Złote Lwy.

6. Erin Brockovich (2000) – Steven Soderbergh

Film oparty na faktach - Erin Brokovich

Erin Brokovich Stevena Soderbergha to niesamowita historia, która jednak wydarzyła się naprawdę. Oto samotna matka trójki dzieci z małego miasteczka znajduje dorywcze zatrudnienie jako pomoc w miejscowej kancelarii adwokackiej. Przypadkowo natrafia na świadectwa szkodliwej działalności wielkiego koncernu Hinkley Compressor Station, który zatruwa środowisko i powoduje problemy zdrowotne wśród mieszkańców. Dzięki determinacji kobiety sprawa trafia do sądu i znajduje niespodziewanie pozytywny finał. Za główną rolę w filmie Julia Roberts zdobyła Oscara, Złoty Glob i Nagrodę BAFTA.

7. Blow (2001) – Ted Demme

Najlepsze filmy na faktach - Blow

Blow Teda Demme to wciągająca historia mężczyzny, który w latach 80. ubiegłego wieku stał się milionerem, handlując narkotykami. Georg Jung, w filmie kreowany przez Johnny’ego Deppa, to postać autentyczna. Jako pierwszy zaczął przemycać do Stanów Zjednoczonych kokainę. Żonę bossa brawurowo zagrała Penelope Cruz.

8. Piękny umysł (A Beautiful Mind, 2001) – Ron Howard

Filmy oparte na prawdziwych faktach - Piękny umysł

Piękny umysł Rona Howarda to wspaniała historia wybitnego matematyka, Johna Nasha, Laureata Nagrody Nobla. Inteligentny młody mężczyzna stopniowo spełnia swoje marzenia: pracuje naukowo i poznaje kobietę swojego życia. Wkrótce okazuje się jednak, że musi się zmierzyć z poważną chorobą: schizofrenią. Czy choroba zrujnuje jego życie i plany? Świetne role stworzyli tu Russell Crowe i Jennifer Connelly.

9. Wróg u bram (Enemy at The Gates, 2001) – Jean-Jacques Annaud

Filmy wojenne na faktach - Wróg u bram

Wróg u bram to film oparty na prawdziwych losach słynnego radzieckiego snajpera z czasów II wojny światowej. Wasilij Zajcew (w tej roli Jude Law) to młody rosyjski strzelec, który wraz z innymi żołnierzami próbuje odeprzeć atak niemieckich wojsk na Stalingrad. Zajcew toczy przy tym osobistą walkę z najlepszym niemieckim snajperem, majorem Konigem (Ed Harris). W tle rozgrywa się namiętny wątek miłosny. Ukochaną Zajcewa, Tanię, zagrała Rachel Weisz.

10. Pianista (The Pianist, 2002) – Roman Polański

Dobry film na faktach - Pianista

Pianista Romana Polańskiego to film prezentujący autentyczne wojenne losy wybitnego polskiego kompozytora żydowskiego pochodzenia, Władysława Szpilmana. W rolę artysty wcielił się Adrien Brody. W 2003 roku dzieło zostało nagrodzone Oscarami w najważniejszych kategoriach: najlepszy reżyser, najlepszy aktor pierwszoplanowy i najlepszy scenariusz. Dzieło Polańskiego zostało również nagrodzone Złotą Palmą w Cannes.

11. Siostry Magdalenki (The Magdalene Sisters, 2002) – Peter Mullan

Dobre filmy na faktach - Siostry Magdalenki

Siostry Magdalenki to film oparty na prawdziwych wydarzeniach, którego akcja rozgrywa się w Irlandii w latach 60. ubiegłego stulecia. Opowiada o losach trzech młodych dziewcząt: Margaret (Anne-Marie Duff), Bernadette (Nora-Jane Noone) i Rose (Dorothy Duffy), które z różnych powodów trafiają do „zakładu poprawczego” prowadzonego przez zakon Sióstr Magdalenek. W założeniu dzięki ciężkiej pracy w pralni i modlitwie pensjonariuszki mają odnaleźć dobrą drogę. Okazuje się jednak, że panujące w tym miejscu zasady przypominają metody terroru, a dziewczęta spotyka poniżanie, obelgi i molestowanie. Pewnego dnia podejmują decyzję o ucieczce. Siostry Magdalenki zostały nagrodzone w Wenecji Złotym Lwem.

12. Miasto Boga (Cidade de Deus, 2002) – Fernando Meirelles

Najlepsze filmy oparte na faktach - Miasto Boga

Miasto Boga prezentuje poruszającą autentyczną historię życia dwóch chłopców z brazylijskich slumsów. Każdy z nich wybiera inną drogę: Kapiszon (Alexandre Rodrigues) robi wszystko, żeby zdobyć wykształcenie i zostać fotografem, natomiast Mały Ze (Leandro Firmino) angażuje się w działalność przestępczą i wspina się po szczeblach narkotykowej mafii. Brazylijsko-francuska produkcja została odznaczona wieloma prestiżowymi nagrodami, w tym Nagrodą BAFTA.

13. Monster (2003) – Patty Jenkins

Dramaty na faktach - Monster

Monster to oparta na prawdziwych wydarzeniach historia morderczyni skazanej na karę śmierci. Film pokazuje, w jaki sposób kobieta zarabiająca na życie jako prostytutka przeistoczyła się w bezwzględną zabójczynię mężczyzn. W postać Aileen Wuornos wcieliła się Charlize Theron, która za swoją kreację została nagrodzona Oscarem, Złotym Globem i Srebrnym Niedźwiedziem. Aktorka przeszła prawdziwą fizyczną metamorfozę, żeby uwiarygodnić postać głównej bohaterki.

14. Daleka północ (North Country, 2005) – Niki Caro

Ranking filmów na faktach - Daleka północ

Daleka północ Niki Caro to film, którego akcja rozgrywa się pod koniec lat 80. XX wieku na północy Stanów Zjednoczonych. Główną bohaterką jest pracownica kopalni żelaza (autentyczna postać), która po traumatycznych przeżyciach z przemocowym mężem wraca w rodzinne strony, by na nowo ułożyć sobie życie. Praca w kopalni okazuje się jednak pasmem upokorzeń – zatrudnione tam kobiety są bowiem molestowane i dyskryminowane przez mężczyzn. Josey Aimes postanawia przekonać współpracowniczki do złożenia przeciwko korporacji zbiorowego pozwu. Odtwórczynią głównej roli w filmie jest Charlize Theron.

15. Monachium (Munich, 2005) – Steven Spielberg

Thrillery na faktach - Monachium
Monachium to głośny film Stevena Spielberga, którego akcja koncentruje się wokół wydarzeń z 1972 roku, jakie miały miejsce na Igrzyskach Olimpijskich w Monachium. Wówczas grupa izraelskich sportowców została zamordowana przez palestyńskich terrorystów. W odpowiedzi na zamach Mossad wysyła swoich agentów, którzy mają wymierzyć sprawiedliwość na mordercach. W filmie wystąpili między innymi Eric Bana, Daniel Craig czy Matheiu Kassovitz.

16. Pan życia i śmierci (Lord of War, 2005) – Andrew Niccol

Filmy na faktach lista - Pan życia i śmierci

Pan życia i śmierci to filmowa opowieść o losach autentycznej postaci, niejakiego Jurija Orłowa (naprawdę Wiktora Buta), międzynarodowego handlarza bronią. Dzieło Andrew Niccola pokazuje kulisy szokującego procederu nielegalnego rozprowadzania broni, wykorzystywanej niejednokrotnie do eksterminacji całych społeczności ludności cywilnej. Film obnaża również uwikłanie władz na najwyższym szczeblu wielu zachodnich państw w mechanizmy zbrodniczego handlu. Odtwórca głównej roli, Nicolas Cage, stworzył tu jedną z najlepszych kreacji w swojej karierze.

17. Oszukana (Changeling, 2008) – Clint Eastwood

jakie filmy na faktach polecacie - Oszukana

Akcja Oszukanej Clinta Eastwooda rozgrywa się pod koniec lat 20. XX wieku w Nowym Jorku. Christine Collins to młoda kobieta, która samotnie wychowuje syna. Pewnego dnia po powrocie z pracy, odkrywa, że jej dziecko zniknęło bez śladu. Kobieta robi wszystko, żeby odnaleźć ukochanego syna. Musi jednak pokonać nie tylko własny ból, ale także opór policji i miejscowych władz. Główną rolę w opartej na faktach Oszukanej zagrała Angelina Jolie.

18. Niepokonani (The Way Back, 2010) – Peter Weir

Wstrząsające filmy oparte na faktach - Niepokonani

Niepokonani Petera Weira to trzymająca w napięciu opowieść o ucieczce z sowieckiego gułagu, która wydarzyła się naprawdę. Akcja filmu rozgrywa się w 1940 roku w Związku Radzieckim. Kilku więźniów łagru różnej narodowości postanawia podjąć szaleńczą próbę ucieczki. Mają zamiar dotrzeć do Indii. W rolach głównych wystąpili Jim Sturgess, Ed Harris, Collin Farrell i Saoirse Ronan. Podstawą scenariusza stała się autentyczna ucieczka polskiego żołnierza: Witolda Glińskiego, którego historię przywłaszczył sobie później Sławomir Rawicz i opisał w książce Długi marsz.

19. Nietykalni (Intouchables, 2011) – Olivier Nakache, Eric Toledano

Filmy na faktach spis - Nietykalni

Nietykalni to świetna francuska komedia, której scenariusz został oparty na prawdziwej historii. Driss (w tej roli Omar Sy) to młody mężczyzna, który po wyjściu z więzienia poszukuje zatrudnienia. Znajduje je u pewnego milionera Philippe (Franocis Cluzet) – jego praca ma polegać na opiekowaniu się całkowicie sparaliżowanym mężczyzną. Z czasem pomiędzy bohaterami nawiązuje się wyjątkowa przyjaźń, która odmieni życie ich obu. Omar Sy został wyróżniony za swoją rolę Cezarem.

20. Operacja Argo (Argo, 2012) – Ben Affleck

Fajne filmy na faktach - Operacja Argo

Operacja Argo Bena Afflecka to trzymający w napięciu thriller, którego akcja została oparta na wydarzeniach, jakie rozegrały się w 1979 roku w Teheranie. Podczas irańskiej rewolucji rebelianci dokonują ataku na amerykańską ambasadę. Biorą 52 zakładników, jednak sześciu osobom udaje się ewakuować i ukryć. Misji uratowania i wywiezienia ich z kraju podejmuje się agent CIA, Tony Mendez (w tej roli Ben Affleck). Film zdobył liczne prestiżowe nagrody, w tym Oscary, Złote Globy i wyróżnienia BAFTA.

21. Jesteś Bogiem (2012) – Leszek Dawid

Polskie filmy na faktach - Jesteś bogiem

Jesteś Bogiem to polski film opowiadający o legendarnym wokaliście hip-hopu, Magiku. Młody chłopak z blokowiska wchodzi właśnie w dorosłe życie i próbuje pogodzić przyziemne życie z artystycznymi marzeniami. Wraz z dwoma kolegami: Fokusem i Rahimem zakładają zespół Paktofonika. Sukces miesza się z osobistymi dramatami i problemami finansowymi. W główną rolę wcielił się Marcin Kowalczyk, Rahima zagrał Tomasz Schuchardt, natomiast Rahima Dawid Ogrodnik. Film zdobył wiele prestiżowych nagród, w tym dwa Orły i trzy Złote Kaczki.

22. Niemożliwe (Lo Imposible, 2012) – J. A. Bayona

Historie na faktach - Niemożliwe

Niemożliwe to filmowa opowieść o rodzinie, która przeżyła tsunami w Tajlandii w 2004 roku. Maria (Naomi Watts), Henry (Ewan McGregor) i ich trzech synów przebywają na wymarzonych wakacjach w egzotycznym kraju. Nadchodzące tsunami powoduje, że muszą podjąć morderczą walkę o życie własne i swoich bliskich. Hiszpańsko-amerykańska produkcja została bardzo dobrze odebrana przez publiczność i krytyków oraz nagrodzona między innymi odznaczeniami Goya.

23. Witaj w klubie (Dallas Buyers Club, 2013) – Jean-Marc Vallee

Filmy dramaty na faktach - Witaj w klubie

Witaj w klubie to filmowa historia, której bohaterem jest Ron Woodroof (Matthew McConaughey), elektryk, który w 1985 roku dowiaduje się, że jest chory na AIDS. Tajemnicza choroba całkowicie rujnuje życie mężczyzny, jednak ten nie poddaje się i postanawia walczyć z koncernami farmaceutycznymi, które forsują całkowicie nieskuteczne leki. W filmie doceniono przede wszystkim kreacje aktorskie: Oscara otrzymali McConaughey i Jared Leto.

24. American Hustle (2013) – David O. Russell

Filmy na faktach ranking - American Hustle

American Hustle to film kryminalny, którego fabuła została oparta na przebiegu operacji Abscam, akcji amerykańskiego FBI, która miała miejsce na przełomie lat 70. i 80. XX wieku. Głównym bohaterem obrazu jest Irving Rosenfeld (Christian Bale) trudniący się oszustwem finansowym. W nielegalne działania wciągnięte są również żona Rosalyn (Jennifer Lawrence) i kochanka mężczyzny, Sydney (Amy Adams). Irving zostaje zaszantażowany przez agenta federalnego, Richie DiMaso (Bredley Cooper) i godzi się na współpracę z służbami. To stawia go w niebezpiecznym położeniu.

25. Wyścig (Rush, 2013) – Ron Howard

Filmy oparte na prawdziwych wydarzeniach - Wyścig

Wyścig Rona Howarda jest historią rywalizacji dwóch wielkich kierowców Formuły 1 na przełomie lat 70. i 80. XX wieku. James Hunt (w tej roli Chris Hemsworth) i Niki Lauda (Daniel Bruhl) to dwie odmienne osobowości. Pierwszy jest królem życia, spragnionym zabawy i sławy, drugi to tytan pracy, stały w uczuciach i życiowych celach. Tym bardziej interesujące okazuje się starcie obu sportowców.

26. Bogowie (2014) – Łukasz Palkowski

Polskie filmy oparte na faktach - Bogowie

Bogowie to świetny film Łukasza Palkowskiego opowiadający o działalności Zbigniewa Religi, wybitnego polskiego kardiochirurga. Obraz interesująco pokazuje historię transplantacji serca w Polsce przez pryzmat osobistych losów i kariery zawodowej profesora Religi oraz jego najbliższych współpracowników. W głównej roli wystąpił Tomasz Kot, Mariana Zembalę zagrał Piotr Głowacki, natomiast żonę słynnego lekarza – Anna Czerwińska.

27. Everest (2015) – Baltasar Kormakur

Straszne filmy na faktach - Everest

Everest to interesujący film o wyprawie na Mount Everest, która odbyła się w 1996 roku. Rob Hall (Jason Clarke) jest przewodnikiem w zdobywaniu szytów górskich. Oferuje usługi dla ludzi szukających ekstremalnych wyzwań, często znudzonych codzienną monotonią, a dysponujących wystarczającymi finansami, by zorganizować sobie wypad na Everest. Kiedy żona Roba zachodzi w ciążę, mężczyzna podejmuje się ostatniego zlecenia. Wraz z grupą ośmiu himalaistów-amatorów wyrusza na podbój góry. Warunki pogodowe niespodziewanie ulegają pogorszeniu i rozpoczyna się dramatyczna walka o przetrwanie.

28. Spotlight (2015) – Tom McCarthy

Kino oparte na faktach - Spotlight

Spotlight to nagrodzony dwoma Oscarami film oparty na wątku dziennikarskiego śledztwa. Do pracowników bostońskiej gazety „Boston Globe” zgłaszają się ofiary molestowania przez katolickich księży. Dziennikarze badając sprawę, orientują się, że to dopiero wierzchołek góry lodowej. Główne role zagrali w filmie Mark Ruffalo, Michael Keaton i Rachel McAdams.

29. Ostatnia rodzina (2016) – Jan P. Matuszyński

Polskie filmy na autentycznych faktach - Ostatnia rodzina

Ostatnia rodzina Jana Matuszyńskiego to polski film opowiadający o losach słynnego artystycznego klanu Beksińskich. Tragiczne i przedwczesne śmierci Zdzisława Beksińskiego (w tej roli Andrzej Seweryn), sławnego malarza, i jego syna Tomasza (Dawid Ogrodnik), znanego dziennikarza, nadały dziejom tytułowej rodziny wymiar niemal legendarny. Co więcej, w tle czai się złowieszcze fatum, które wbrew zdrowemu rozsądkowi zdaje się czyhać nad Beksińskimi. Film Ostatnia rodzina został doceniony przez widzów i krytykę, między innymi odznaczono go czterema Orłami.

30. Sully (2016) – Clint Eastwood

Najnowsze filmy na faktach - Sully

Sully to bardzo dobry film Clinta Eastwooda opowiadający o bohaterskim czynie amerykańskiego pilota samolotu, któremu pomimo awarii maszyny udało się 15 stycznia 2009 roku bezpiecznie wylądować na rzece Hudson. W rolę Chesleya Sullenbergera wcielił się Tom Hanks.

 

Udostępnij “Filmy na faktach. TOP 30 filmów, które warto obejrzeć” swoim znajomym.