„Klasa” – historia zakazanego romansu

Tytuł: “Klasa”
Tytuł oryginalny: “Class”
Rok premiery: 1983
Reżyseria: Lewis John Carlino
Obsada: John Cusack, Alan Ruck, Jacqueline Bisset i inni
W 1967 roku szerokim echem odbiła się premiera „Absolwenta”. Adaptacja książki Charlesa Webba podejmowała skomplikowaną tematykę trójkąta miłosnego. Szczególne kontrowersje wzbudziła relacja absolwenta college’u z dwukrotnie starszą od niego sąsiadką. Szesnaście lat później w kinach zadebiutował film „Klasa”. Dzieło Lewisa Johna Carlino próbowało połączyć elementy dramatu z lekką komedią dla młodzieży. Główny bohater „Klasy” był jeszcze młodszy i mniej doświadczony aniżeli Benjamin Braddock w „Absolwencie”.
„Klasa” – cichy chłopak i niepoprawny żartowniś
Nieśmiały Jonathan (Andrew McCarthy) przekracza próg prestiżowej szkoły przygotowawczej w Vernon. Jest to specjalne miejsce dla nastolatków, gdzie mają za zadanie wyszlifować indywidualne umiejętności przed podjęciem studiów. Jonathana żegnają przejęci rodzice, którzy obawiają się, czy ich pociecha będzie potrafiła odnaleźć się w nowym otoczeniu. Na miejscu główny bohater poznaje współlokatora Franklina zwanego „Skip” (Rob Lowe). Skip jest zupełnym przeciwieństwem Jonathana: młodzieniec to odważny dowcipniś i niepoprawny podrywacz. Już na samym początku Franklin poprzez kawał wplątuje Jonathana w bezlitosną intrygę.
Skip namawia współlokatora do założenia damskiej bielizny, tłumacząc mu to jako tradycyjny rytuał przejścia, chrzest bojowy dla nowych adeptów. Jonathan zostaje przyłapany przez kolegów w niecodziennym stroju i upokorzony publicznie. Chociaż z początku nastolatek wydaje się zrozpaczony całą sytuacja, ostatecznie szybko rewanżuje się współlokatorowi w równie mocny i bezpardonowy sposób. Od tego momentu Jonathan i Franklin stają się najlepszymi kumplami i wspólnie przechodzą przez kolejne szczeble pre-studenckiego życia.

Film „Klasa” – w poszukiwaniu miłości
Poza wieloma scenami komediowymi, przykładowo: niezbyt wyszukana sekwencja na przyjęciu, „Klasa” podejmuje poważny problem próby znalezienia miłości w okresie młodości. Skip jako pewny siebie podrywacz pragnie rozruszać nowego kolegę, między innymi: zabiera go na podwójną randkę, która jednak kończy się niepowodzeniem i zostaje przerwana przez zestresowanego Jonathana. Kiedy nastolatek przyznaje Franklinowi, że dotąd nie miał żadnych doświadczeń z dziewczynami, obrotny Skip postanawia wysłać go do jednego z chicagowskich klubów. Niestety, Jonathanowi od początku nie idzie tam najlepiej i po chwili staje się przedmiotem kpin lokalnych dziewczyn. Z dalszych kompromitacji przyszłego studenta niespodziewanie wybawia tajemnicza, nieznajoma kobieta.
Ellen (Jacqueline Bisset) jest pod wrażeniem uroku młodszego partnera i tego samego wieczoru nowo poznani kochankowie spędzają ze sobą noc. Ellen traktuje zaistniałą sytuację jako przelotny romans, ale Jonathan jest oczarowany pewną siebie i przebojową kobietą. Ich relacja zaczyna się komplikować, gdy Ellen odkrywa, że Jonathan trochę zawyżył swój wiek (w rzeczywistości ma siedemnaście lat) oraz przede wszystkim, że jest najbliższym przyjacielem jej syna.
„Klasa” – przyjaźń wystawiona na próbę
Kiedy Ellen przez przypadek dowiaduje się o prawdziwym wieku jej nowego kochanka, natychmiast zrywa z nim kontakt. Dla Jonathana jest to wielki cios, zrozpaczony uczeń na dłuższy czas izoluje się od świata. Dopiero pomoc Skipa sprawia, że nastolatek przestaje spoglądać na wszystko w ciemnych barwach. Ta historia mogłaby zakończyć się w tym momencie, gdyby nie zaproszenie Jonathana przez Skipa na świąteczny obiad do jego rodzinnego domu. Kiedy przyjaciele docierają do posiadłości rodziców Skipa, Jonathan jest oczarowany jej wielkością i całym dobrobytem. Nastolatek poznaje ojca kolegi, a z czasem i jego matkę, która okazuje się dobrze znaną mu starszą kochanką.
Ellen próbuje wyjaśnić zaistniała sytuację z Jonathanem sam na sam, ale chłopak czuje się oszukany przez nią. Ostatecznie po wielokrotnych namowach kobiety, nastolatek zgadza się spotkać z nią w hotelu (jedno z kilku świadomych nawiązań do „Absolwenta”), a ich początkowa niewinna rozmowa kończy się ponownie w łóżku. Podczas miłosnych uniesień kochankowie zostają niespodziewanie nakryci przez Skipa i innych znajomych ze szkoły. Skip widząc przyjaciela w ramionach własnej matki, przeżywa ogromny szok, a jego dotychczasowe beztroskie życie zostaje wystawione na próbę.

„Klasa” – pomiędzy komedią młodzieżową a obyczajowym dramatem
„Klasa” została ciepło przyjęta przez widzów (szczególnie wśród rówieśników bohaterów), ale recenzenci okazali się dla produkcji dość surowi i powściągliwi w zachwytach. Jeden z najbardziej uznanych krytyków filmowych – Roger Ebert dał „Klasie” dwie na cztery gwiazdki, uznając, że dzieło nie potrafiło sprawnie połączyć wątków komediowych z obyczajowymi. Ebert sklasyfikował film Lewisa Johna Carlinoje jako ubogą wersję „Absolwenta”. „Klasa” momentami przypominała produkcje w stylu: „Beztroskich lat w Ridgemont High”, „Świntucha” czy „Zemsty frajerów”, aby po chwili zaprezentować dawkę solidnego dramatu z elementami romansidła.
Z jednej strony obserwujemy tragedię zakazanego romansu, samotność Ellen, której mąż zajęty jest głównie interesami, złamane młodzieńcze serce Jonathana, poczucie bycia oszukanym i zdradzonym u Franklina, a z drugiej widzowie, co jakiś czas są bombardowani głupimi gagami. Pracę na planie szczególnie nieprzyjemnie wspominała Virgina Madsen, która pojawiła się w „Klasie” w niewielkim epizodzie, służącym jedynie do wyeksponowania jej nagiego ciała. Madsen wyznała, że czuła się bardzo skrępowana debiutując na ekranie w negliżu, który dodatkowo nic nie wnosił do filmu, a jedynie miał przyciągnąć do kin i wypożyczali video młodych mężczyzn.
„Klasa” – filmy z ery Brat Pack
W latach osiemdziesiątych ukuto termin „Brat Pack”, który dotyczył dwóch grup: młodych pisarzy (między innymi Bret Easton Ellis czy Jay McInrenery) oraz dwudziestokilkuletnich aktorów, występujących w tamtym okresie w popularnych młodzieżowych filmach (najczęściej komediach), które przedstawiały losy nastolatków albo studentów. Choć do tej nieformalnej grupy należało kilkunastu aktorów, to jej główny trzon tworzyli właśnie między innymi Andrew McCarthy i Rob Lowe. „Klasę” określa się jako pierwsze dzieło reprezentatywne dla Brat Packów. W filmie obok McCarthy’ego i Lowe’a pojawili się w drugoplanowych kreacjach również John Cusack („Szesnaście świeczek”) czy Alan Ruck („Wolny dzień Ferrisa Buellera”). Lowe i McCarthy spotkali się na planie wspólnie jeszcze przy okazji „Ogni św Elma”, gdzie sportretowali absolwentów wyższych studiów, którzy próbują poradzić sobie z problemami związanymi z wchodzeniem w dorosłość.
„Klasa” to przyzwoity film, który w pierwotnym zamyśle posiadał zdecydowanie większych potencjał, ale twórcy nie do końca wiedzieli w którą stronę chcą podążyć. Można umiejętnie połączyć wątki obyczajowe z komediowymi, ale w tym wypadku były one tak mocno skrajne, że otrzymaliśmy specyficzny w odbiorze miszmasz. W tym samym roku co „Klasa”, w kinach premierę miała produkcja „Moja nauczycielka”, która również podejmowała wątek romansu nastolatka ze starszą kobietą, ale końcowy efekt był jeszcze gorszy niż dzieła Lewisa Johna Carlino.
Ocena filmu:
6/10










